بررسی تاثیر نامتعارف میکروساختارهای دوفازی فریتی- بینیتی بر اصلاح خواص مکانیکی فولاد کمآلیاژ MO40 در مقایسه با شرایط تمام بینیتی
نویسندگان
1 دانشگاه یزد
2 دانشکده مهندسی معدن و متالورژی، بخش مهندسی مواد، دانشگاه یزد، یزد، ایران
3 یزد، دانشگاه یزد، دانشکده مهندسی معدن و متالورژی، بخش مهندسی مواد
4 2. استادیار دانشکده مهندسی معدن و متالورژی، دانشگاه یزد
doi
چکیده
هدف از این پژوهش، بررسی جزئیات ریزساختارها و خواص مکانیکی فولاد کمآلیاژ MO40 در حالت دوفازی فریتی- بینیتی در مقایسه با شرایط تمام بینیتی میباشد. برای این منظور سیکلهای عملیات حرارتی متنوعی برای ایجاد میکروساختارهای دوفازی فریتی- بینیتی، شامل آستنیته کردن نمونهها در دمای ℃860 به مدت 50 دقیقه و سپس کوئنچ سریع نمونهها به داخل حمام نمک مذاب اولیه با دمای ℃620 برای مدت زمانهای متفاوت 1 الی 10 دقیقه به منظور ایجاد کسرهای حجمی مختلفی از فازهای فریت و آستنیت تحول نیافته استفاده شد و بلافاصله پس از آن برای ایجاد بینیت از آستنیت تحول نیافته، این نمونهها به داخل حمام نمک مذاب ثانویه با دمای ℃350 به مدت زمان 30 دقیقه انتقال داده شده و در نهایت در آب کوئنچ گردیدند. همچنین برای ایجاد ریزساختار تمام بینیتی، نمونهها پس از آستنیته شدن در دمای ℃860 به مدت 50 دقیقه، بلافاصله به داخل حمام نمک مذاب ℃350 منتقل و به مدت زمان 30 دقیقه نگهداری و در پایان در آب کوئنچ گردیدند. از آزمونهای کشش، سختیسنجی در مقیاس ماکرو و میکرو، متالوگرافی نوری و الکترونی روبشی گسیل میدانی FE-SEM مجهز به آنالیزور EDS برای بررسی تغییرات خواص مکانیکی و ریزساختاری استفاده شد. نتایج تجربی استخراج شده نشان میدهد که یک رابطه غیرخطی و نامتعارف بین خواص مکانیکی نمونههای دوفازی فریتی- بینیتی با تغییرات کسر حجمی فازهای فریت و بینیت وجود دارد. خواص مکانیکی نمونههای دوفازی فریتی- بینیتی شامل 8 تا 12 درصد حجمی فاز فریت مرزدانهای در مجاورت بینیت، به طور قابل توجهی بیش از سایر نمونههای دوفازی فریتی- بینیتی و حتی نمونههای تمام بینیتی میباشد. این اصلاح در خواص مکانیکی نمونههای دو فازی فریتی- بینیتی با کسرهای حجمی 8 تا 12 درصد فریت ناشی از برهمکنش فازهای بینیت و فریت مرزدانهای میباشد.