ارزیابی آسیب‌پذیری آبخوان ماهیدشت نسبت به آلودگی با استفاده از مدل‌های دراستیک، اِی‌وی‌آی و گادز

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشگاه تهران، تهران

2 دانشیار، گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران

doi
چکیده

امروزه، یکی از روش‌های مدیریت کیفی آبخوان‌ها ارزیابى آسیب‌پذیرى آبخوان‌ها است که با توجه به آن می‌توان محدوده کیفی آبخوان را تعیین و مدیریت مناسبی جهت کاربری‌های مرتبط با آبخوان اعمال کرد. بنابراین، ارزیابى آسیب‌پذیرى آبخوان، بخش مهمى از مدیریت منابع آبى است. هدف از این پژوهش ارزیابى آسیب‌پذیرى آبخوان ماهیدشت با استفاده از مدل‌هاى دراستیک، ای‌وی‌آی، گادز در سیستم اطلاعات جغرافیایی است. مدل دراستیک براساس خصوصیات هیدروژئولوژیکی مؤثر بر آلودگی آبخوان و با امتیازدهی و جمع این معیارها می‌توان مناطق آسیب‌پذیر آبخوان را مشخص کرد. در مدل  ای‌وی‌آی بر اساس دو معیار آسیب پذیرى تعیین می‌شود. و در مدل گادز از ضرب چهار معیار آسیب‌پذیرى آبخوان مشخص می شود. نتایج حاصل از این پژوهش نشان می دهد که در مدل دراستیک پتانسیل آلودگی آبخوان به ترتیب مناطق بدون خطر آسیب‌پذیری با مساحت72/30 کیلومتر مربع، مناطق با خطر پذیری خیلی کم 266/93 کیلومترمربع، مناطق با آسیب‌پذیرى کم 59/69 کیلومتر مربع و مناطق با آسیب کم تا متوسط 14/65 کیلومترمربع را به خود اختصاص می‌دهند در مدل ای‌وی‌آی مناطق با خطر آسیب‌پذیرى پایین با مساحت 221/23 کیلومترمربع و آسیب‌پذیرى متوسط با مساحت 208/2 کیلومترمربع طبقه‌بندی می‌شود. در مدل گادز نیز بیشتر منطقه با آسیب‌پذیرى کم با مساحت 401/5 کیلومترمربع پوشش داده شده است و مناطق کمتری با آسیب‌پذیرى متوسط با مساحت 24/2 کیلومترمربع است. از این رو آبخوان ماهیدشت براساس سه مدل ارزیابی در این پژوهش در آسیب‌پذیرى جدی قرار ندارد.