تحلیل گفتمان روایی در دو مجموعه داستان قصه‌های مجید و کُرک‌هویجی

نویسندگان

1 دانشیار زبان و ادبیات فرانسه دانشکدۀ زبان‌ها و ادبیات خارجی دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فرانسه دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی گفتمان روایی در دو مجموعه داستان قصه­های مجید، نوشتۀ هوشنگ مرادی کرمانی، و کُرک‌هویجی، نوشتۀ ژول رونار فرانسوی است. با توجه به­ نظریه­های دومینیک منگنو دربارۀ تحلیل گفتمان بر آثار ادبی، پژوهشگران کوشیده­اند با تأکید بر عناصر درون­متنی، مواردی همچون ارتباط میان راوی و روایت­شنو، نوع گفته و نیز چندآوایی در روایت را در این دو اثر بررسی کنند. پرداختن به­ زندگی یک شخصیت نوجوان با الهام از زندگی نویسنده، به­کارگیری زبانی طنزآلود و همچنین واقع­گرا، دو اثر را به­نمونه­های مناسبی از داستان کودک و نوجوان تبدیل می­کند. در این پژوهش تلاش شده است تا با بهره­گیری از نظریۀ تحلیل گفتمان ـ که یکی از شیوه­های تحلیل متون ادبی و برخاسته از روش­های ساختارشناسانه و علوم زبانی و انسانی است و بر نقش گفته­پردازان و تعاملی بودن ارتباط میان آن­ها تأکید دارد ـ نشان دهیم چگونه شیوه­های هر نویسنده در روایت داستان و ترسیم موقعیت گفته­پردازی و وضعیت راوی، نوع گفتۀ تولیدی و چندآوایی در روایت، به­تفاوت­های قابل توجه در تولید نوع ادبی دو نویسنده منجر می­شود.