مطالعه تغییرات میزان هورمون‌های اکسین و سیتوکینین و تغییرات سوماکلونال در گیاهان باززایی شده و کالوس توتون (Nicotiana rustica L.)

نویسندگان

1 دانش آموخته دانشگاه اصفهان، دانشکده علوم، گروه زیست‌شناسی

2 هیات علمی دانشگاه اصفهان، دانشکده علوم، گروه زیست‌شناسی

3 هیات علمی دانشگاه اصفهان، دانشکده علوم، گروه زیست‌شناسی

4 اصفهان، دانشگاه اصفهان، دانشکده علوم، گروه زیست‌شناسی

doi
چکیده

فیتوهورمون‌های اکسین و سیتوکینین در کنترل فرایند‌های متعدد و حیاتی از جمله رشد گیاه، نمو و تنظیم پاسخ به محرک‌های محیطی نقش موثری دارند. مشخص شده است که هر یک از هورمون‌های اکسین و سیتوکینین می‌تواند با تنظیم سطح دیگر بر فرآیند‌هایی همچون اندام‌زایی موثر ‌باشد. جداکشت‌های برگ در محیط MS حاوی 2 میلی گرم در لیتر هورمون BAP (بنزیل آمینو پورین) و محیط کشت MS حاوی 1 میلی گرم در لیتر هورمون NAA و 5/0 میلی گرم در لیتر هورمونKinetin به ترتیب به عنوان محیط ‌های القای باززایی و تولید کالوس قرار گرفتند. میزان هورمون‌های اکسین و سیتوکینین به ترتیب در ماه اول، دوم و سوم پس از باززایی در نوساقه‌‌ها و کالوس‌های نسل 1 اندازه‌گیری شد. نسبت‌ اکسین به سیتوکینین در بازه‌ زمانی سه ماه تغییر یافته بود که حاکی از اثرات سریع و ممانعت کننده اکسین در مراحل اولیه رشد بر سنتز و مقدار سیتوکینین بود. در حالی که اثرات ممانعت کننده‌ی سیتوکینین روی اکسین کند و احتمالا" از طریق تنظیم و تغییر دیگر فرایند‌های نموی صورت پذیرفت. همچنین میزان اکسین و سیتوکینین درکالوس‌ پایین‌تر از مقدار آن ‌در گیاه شاهد بود که با توجه به عدم تمایز یافتگی سلول‌های کالوس و وجود تنها یک منبع هورمونی قابل دسترس برای آن‌ها در مقایسه با شاهد توجیه کننده کاهش هورمونی مشاهده شده می‌باشد.