الگوی مناسب خط مشی گذاری حکومتهای اسلامی مبتنی بر آیندۀ موعود
نویسندگان
1 استاد گروه مدیریت دولتی، دانشگاه تهران
2 استادیار گروه مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی ساری
3 استاد گروه مدیریت دولتی دانشگاه تهران
doi
چکیده
خطمشیگذاری اساسیترین جلوۀ وجودی حکومتها در عرصۀ تصمیمگیری است. بهدلیل دامنۀ فراگیری خطمشیها، هر چقدر این مهم با فطرت انسانی و پویاییهای محیطی سازگارتر باشد، کارامدی و اثربخشی آن بیشتر خواهد بود. هدف این پژوهش دستیابی به الگوی نظری خطمشیگذاری در حکومتهای اسلامی و معتقد به مهدویت است. برای دستیابی به این هدف از رویکرد نظریه پردازی داده بنیاد استفاده شد. ابزار این تحقیق مصاحبههای ساختاریافته است. مشارکتکنندگان این پژوهش، 18 تن از خبرگان و صاحبنظران شناختهشده و در دسترس از حوزههای تخصصی خطمشیگذاری، مهدویت، آیندهپژوهی و مدیریت اسلامی هستند که به روش گلوله برفی نمونهگیری شدهاند. با تجزیه و تحلیل دادههای مصاحبه در پژوهش، چارچوب الگوی خطمشیگذاری حکومت اسلامی در راستای آیندۀ موعود استخراج شد. در این چارچوب، مقوله «خطمشیگذاری مهدوی» شامل خطمشیگذاری توحیدی (متعالی)، خطمشیگذاری کمالگرا، خطمشیگذاری خردسالار و خطمشیگذاری عدالتمحور به عنوان مقوله محوری در نظریه فرایند خطمشیگذاری حکومت موعود در نظر گرفته شد. شاخصگذاری این عوامل و مقولههای این چارچوب، میتواند به عنوان مبنای تجزیه و تحلیل خطمشیهای فعلی کشورها و حکومتهای اسلامی بویژه کشور ایران در افق جهانی مهدوی و عصر انتظار، مورد استفاده قرار گیرد. همچنین میتوان از آن به عنوان الگویی مناسب به منظور خطمشیگذاری در حکومتهای اسلامی با هدف تقرب به جامعۀ عدل مهدوی استفاده کرد.