راهبردهای حافظه ای، شناختی و جبرانی: بررسی ارتباط بین به کارگیری راهبردها با میزان موفقیت فارسی آموزان غیرایرانی در مهارت نوشتن
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری زبان شناسی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 عضو هیئت علمی آموزش زبان فارسی به غیرفارسیزبانان، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
doi
چکیده
راهبردهای یادگیری بهطور گسترده بهعنوان تکنیکها یا روشهایی معرفی شدهاند که دانشآموزان اغلب برای بهبود پیشرفتشان در یادگیری مهارتهای زبان دوم مورد استفاده قرار میدهند. از این رو، با توجه به تأثیر بهکارگیری راهبردها بر تسریع و اثربخشی فرایند یادگیری، پژوهش حاضر به بررسی تأثیر راهبردهای حافظهای، شناختی و جبرانی بر میزان موفقیت فارسیآموزان غیرایرانی در مهارت نوشتن میپردازد. نمونۀ آماری پژوهش متشکل از 42 فارسیآموز عربیزبان غیرایرانی زن و مرد بود که در بازۀ سنی 18-20 سال قرار داشتند و در ترم پاییز سال 1395 در دورۀ پیشرفته مشغول یادگیری زبان فارسی بودند. ابزار پژوهش جهت سنجش میزان بهکارگیری راهبردها، پرسشنامۀ راهبردهای یادگیری زبان آکسفورد (1990) است و برای تعیین رابطۀ بهکارگیری راهبردهای یادگیری زبان فارسی با میزان موفقیت فارسیآموزان در مهارت نوشتن، از نمراتشان در درس نگارش استفاده شد. نتایج حاصل از آزمون ضریب همبستگی پیرسون نشان داد که بین بهکارگیری راهبرد حافظهای و راهبرد جبرانی با موفقیت در مهارت نگارش رابطۀ معنیدار مثبتی وجود دارد. این در حالی است که طبق یافتههای پژوهش، بین بهکارگیری راهبردهای شناختی و موفقیت در مهارت نگارش رابطۀ معنیداری وجود ندارد. همچنین، تحلیل رگرسیون در دو گام نشان داد که بین راهبردهای مستقیم یادگیری زبان فارسی، دو نوع راهبردهای حافظهای و جبرانی، باعث موفقیت فارسیآموزان در درس نگارش شده است و از بین این راهبردها، بهکارگیری راهبرد جبرانی نسبت به راهبرد حافظهای تأثیر بیشتری بر موفقیت در مهارت نگارش فارسیآموزان دارد. درنهایت، پیشنهاداتی جهت آموزش راهبردها در کلاسهای آموزش زبان فارسی ارائه شد.
