فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نظر به اینکه پس از تولید محصول تراریخته در آزمایشگاه، انجام آزمایش‌های میدانی به منظور اطمینان از بروز ژن در شرایط واقعی مزرعه‌‌ای ضروری است، پنج لاین پنبه تراریخته حاوی ژن cryIAb، به همراه سه لاین تراریخته حاوی ژن cryIAc و دو رقم تجاری غیرتراریخته خرداد و ورامین به عنوان شاهد در یک آزمایش مزرعه‌ای محصور در یک فصل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار کاشته شده و مورد ارزیابی قرار گرفتند. در این آزمایش، پس از آلوده‌سازی مزرعه با لارو کرم غوزه، میزان آلودگی لاین‌های مورد بررسی در برابر آفت کرم غوزه در قالب تعداد غوزه در بوته، تعداد آلودگی غوزه در بوته، تعداد آلودگی برچه در بوته، و خسارت به غوزه در بوته مورد شمارش قرار گرفت و داده‌ها به صورت درصد بیان شدند. هم‌چنین شاخص خسارت آفت نیز مورد محاسبه قرار گرفت. نتایج آنالیز داده‌ها با نرم‌افزار SAS نشان داد که لاین‌های غیرتراریخته ورامین و خرداد به ترتیب با 7/24 و 23 درصد بیشترین آلودگی غوزه را داشته‌اند ولی میزان آلودگی در لاین‌های تراریخته متفاوت بود و از نسبتاً حساس (19 درصد) تا نسبتاً مقاوم (5/2 درصد) تغییر می‌کرد. هم‌چنین بیشترین شاخص خسارت آفت با 4/6 و 9/5 درصد به ترتیب برای لاین‌های غیرتراریخته ورامین و خرداد بود ولی این شاخص در لاین‌های تراریخته مورد مطالعه از 5 درصد تا 6/0درصد تغییر می‌کرد. در مجموع نتایج این بررسی مقدماتی نشان داد که دو لاین تراریخته A و B حاوی تراژن cryIAc دارای کمترین میزان آلودگی و خسارت هستند.