بررسی روند تکوین اولیه اندام‌های چشایی و بویایی در ماهی سفید دریای خزر (Rutilus kutum, Kamensky, 1901)

نویسندگان

1 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، البرز

2 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، البرز

3 مجتمع تکثیر و پرورش و بازسازی ذخایر شهید رجایی، ساری، مازندران

4 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، البرز

5 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، البرز

doi
10.22124/janb.2020.14934.1076
چکیده

این مطالعه به منظور بررسی روند تکوین اندام­های چشایی و بویایی ماهی سفید (Rutilus kutum) از زمان تخم­گشایی تا 23 روز پس از آن به اجرا درآمد. برای این منظور تعداد 500 لارو از روز 1 تا 23 پس از تفریخ، روزانه به­صورت تصادفی نمونه­برداری و پس از تثبیت در فرمالین بافری و گلوتار آلدئید، تهیه مقاطع بافتی انجام و همچنین اندام­های چشایی و بویایی توسط میکروسکوپ­های نوری و الکترونی بررسی شدند. نتایج شکل­گیری کامل بینی و افزایش توسعه تعداد و اندازه جوانه­های چشایی در حفره­ی دهانی، لب­ها و اطراف دهان در روز 5 بعد از تخم­گشایی (Day post hatching = DPH) را نشان داد. همچنین در روز 12 پس از تخم­گشایی، توسعه بیشتر سلول­های بویایی و جوانه­های چشایی مشاهده شد. این روند افزایشی تا DPH 16 ادامه یافت. براساس نتایج اندام بویایی زودتر از اندام چشایی تکمیل شدند و جوانه­های چشایی در لب بالا بیشتر بود. بلوغ کامل جوانه­های چشایی در DPH 20 مشاهده شد. نتایج نشان داد که روند توسعه اندام­های چشایی در ارتباط نزدیک با روند توسعه دستگاه گوارش ماهی سفید به وقوع می­پیوندد.