ویژگی‌های ریختی و تغییرات شکل بدن تاسماهی استرلیاد (Acipenser ruthenus) با استفاده از روش ریخت‌سنجی هندسی در طی مراحل اولیه تکوین

نویسندگان
doi
10.22124/janb.2017.3166
چکیده

این تحقیق با هدف بررسی روند تکوین ویژگی­های ریختی و تغییرات شکل بدن تاسماهی استرلیاد (Acipenser ruthenus) با استفاده از روش ریخت­سنجی هندسی در مراحل اولیه تکوین از زمان تخم­گشایی تا 50 روز پس از آن به اجرا درآمد. برای این منظور تعداد 190 نمونه در طی مراحل اولیه تکوین انتخاب شدند. برای استخراج داده­های شکل از نیمرخ چپ نمونه­ها تصاویر دوبعدی تهیه شد. سپس تعداد 8 لندمارک هم‌ساخت تعریف و با استفاده از نرم‌افزار TpsDig2 بر روی نمونه‌ها رقومی شدند. داده‌های لندمارک پس از روی­هم­گذاری بر اساس آنالیز پروکراست با استفاده از تحلیل Relative warp مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که روند تغییر شکل بدن تاسماهی استرلیاد در مراحل اولیه تکوین شامل افزایش طول سر و دم تا روز 6 پس از تخم­گشایی در مرحله اول و سپس رشد نسبی کمتر طول و عرض سر، توسعه ناحیه تنه­ای و متمایل شدن دم به طرف بالا در مرحله بعد بود. آنالیز خوشه­ای شکل بدن نمونه­ها برای گروه­بندی آن­ها از نظر سن و اندازه نشان داد که مراحل لاروی این گونه به سه مرحله (1) از 6-1 روزگی همراه با توسعه بیشتر ناحیه سر و دم، باز شدن شکاف دهانی و آبششی و توسعه جـوانـه­های چشایی و بویایی، (2) 23-7 روزگی شامل انحنای دم به سمت بالا، رشد نسبی بیشتر تنه، شکل­گیری آبشش­ها و بالـه­ها و شروع تغذیه فعال و (3) مرحله نوجوانی (50-24 روزگی) تبدیل به شکل مینیاتوری نمونه­های بالغ قابل تقسیم است. همچنین نتایج نشان داد که تغییرات شکل بدن تاسماهی استرلیاد در مراحل اولیه تکوین برای رفع نیازهای زیستی این گونه بر اساس اولویت‌های حیاتی آن است.