بررسی اثربخشی استفاده از ساماندههای ترسیمی در آموزش درکمطلب زبان فارسی به فارسیآموزان غیرایرانی
نویسندگان
1 دانشکده ادبیات گروه زبانشناسی دانشگاه علامه طباطبایی تهران ایران
2 دانشجوی دکترای زبانشناسی، دانشگاه پیام نور، بنیاد سعدی
3 دکترای زبانشناسی همگانی، بنیاد سعدی
4 دانش آموخته کارشناسی ارشد آموزش زبان فارسی به غیر فارسیزبانان، دانشگاه علامه طباطبائی
doi
10.30465/lsi.2025.49278.1768چکیده
خواندن و درک مطلب یکی از اهداف آموزشی هر برنامه درسی است که راهبردهای مختلفی برای تدریس آن به کار گرفته می شوند. سامانده های ترسیمی، یکی از این راهبردها هستند که ریشه در نظریه طرحواره ها دارند و هدف آنها سازماندهی و ارائه دانش است. پژوهش حاضر، به منظور تعیین تأثیر راهبرد سامانده های ترسیمی بر پیشرفت مهارت خواندن و درک مطلب فارسیآموزان خارجی انجام گرفت. این پژوهش از نوع کمی و شیوه گردآوری اطلاعات آن نیز به صورت میدانی است. آزمودنیهای این پژوهش شامل 15 نفر از فارسیآموزان سطح میانی و فوق میانی بود که در نیمسال دوم سال تحصیلی 98_97 در مقطع کارشناسیارشد رشته آموزش زبان فارسی به غیرفارسیزبانان در دانشگاه علامه طباطبایی مشغول به تحصیل بودند. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش متون آموزشی، آزمونهای درک مطلب و ساماندههای ترسیمی بود. برای اجرای این پژوهش، ابتدا یک متن فارسی به روش سنتی به آزمودنیها تدریس شد و سپس آزمون درک مطلب از آنها گرفته شد. پس از آشناسازی آزمودنیها با راهبرد ساماندههای ترسیمی، متن دوم، که سطح دشواری آن مشابه متن اول بود، با استفاده از این ساماندهها به آنها تدریس شد و آزمون درک مطلب برای بار دوم از آنها گرفته شد. دادههای به دست آمده با استفاده از آزمون t زوجی تجزیه و تحلیل شد. نتایج حاصل از آزمون t زوجی نشان داد که تفاوت معناداری بین میزان درک مطلب فارسیآموزان در روش سنتی و روش ساماندههای ترسیمی وجود دارد؛ به بیان دیگر هنگام استفاده از ساماندههای ترسیمی زبانآموزان درک مطلب بهتری از متن داشتند.