شناسایی نوروپپتید‌‌های خانواده آلاتواستاتین و گیرنده‌های نوروپپتیدی آن در سن گندم (Eurygaster integriceps) با استفاده از راهکار کاوش ترانسکریپتوم

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری بیوتکنولوژی کشاورزی، گروه ژنتیک و تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی دانشگاه کردستان، سنندج، ایران. و بخش زیست‌شناسی سامانه‌ها، پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

2 دانشیار گروه ژنتیک و تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

3 بخش زیست‌شناسی سامانه‌ها، پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

4 استاد گروه علوم مولکولی، دانشگاه مک کواری، نورث راید، ملبورن، استرالیا.

doi
10.30473/cb.2023.68326.1913
چکیده

سن گندم با نام علمی Eurygaster integriceps یکی از آفات شناخته شده مزارع گندم در ایران و غرب آسیا است. نقش نوروپپتید‌‌ها در مراحل رشد و نمو حشرات منجر به ‌ایجاد چشم‌انداز امیدوارکننده‌ای جهت تولید نسل جدیدی از حشره‌کش‌ها‌ی زیستی مبتنی بر کاربرد اختصاصی شده است. نوروپپتیدهای حشرات به همراه گیرنده‌های اختصاصی آن‌ها یکی از متنوع‌ترین پروتئین‌هایی هستند که فعالیت‌های فیزیولوژیکی و رفتاری را در حشرات کنترل می‌کنند. آلاتواستاتین یکی از نوروپپتیدهای مهم در حشرات می‌باشد که با مهار هورمون جوانی، در تنظیم فرآیندهای فیزیولوژیکی نظیر تغذیه و متابولیسم در برخی از حشرات نقش دارد. در این مطالعه با استفاده از اطلاعات حاصل از ترانسکریپتوم حشره بالغ سن گندم، نوروپپتید‌ها و گیرنده‌های اختصاصی خانواده آلاتواستاتین در سن گندم مورد بررسی قرار گرفت. آنالیز بیوانفورماتیکی و بررسی‌های فیلوژنتیکی داده‌ها منجر به شناسایی چهار نوروپپتید از خانواده آلاتواستاتین A، B و C و همچنین گیرنده‌های نوروپپتیدی آلاتواستاتین A و B شد. نتایج نشان داد که نوروپپتیدهای خانواده آلاتواستاتین شناسایی شده سن گندم در فرایندهای فیزیولوژیک متنوعی دخیل می‌باشند. با توجه به نقش مهم نوروپپتیدها در حشرات، این نوروپپتیدها می‌توانند امکان طراحی حشره‌کش‌های اختصاصی سازگار با محیط زیست به منظور مدیریت کنترل سن گندم را برای آینده فراهم آورند.