بررسی اثر سن موتورسوار و عوامل محیطی بر ریسک تصادفات موتورسیکلت براساس مفهوم مواجهه شبهالقایی
نویسندگان
1 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت، تهران، ایران
2 دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت، تهران، ایران
doi
چکیده
اصلیترین شاخص مواجهه جهت محاسبه ریسک تصادف، وسیلهکیلومترپیموده شدهاست. مشکل عمده شاخص وسیلهکیلومتر پیموده شده، کمبود اطلاعات بوده و این مشکل بویژه زمانی که شاخص مواجهه برای گروه خاصی از کاربران سیستم حملونقل (مانند رانندگان جوان) و یا شرایط خاصی (مانند زمان شب) لازم باشد، دوچندان میشود. از اینرو محققان شاخصهای مواجهه غیرمستقیم مانند مواجهه القایی و مواجهه شبهالقایی را برای رفع این مشکلات پیشنهاد کردهاند. در این مطالعه اثر یک عامل انسانی (سن) و سه عامل محیطی شامل نوع منطقه (درونشهری، برونشهری)، هندسه محل (مستقیم، قوس افقی) و روشنایی (روز، شب) بر ریسک مقصر بودن راکب موتورسیکلت بررسی میشود. روش تحقیق برمبنای مفهوم مواجهه شبهالقایی است که مطابق فرض اساسی این روش رانندگان غیرمقصر در تصادفات دووسیلهای با یک راننده مقصر و یک راننده غیرمقصر، نمونه تصادفی از کل رانندگان حاضر در جاده در زمان تصادف هستند. دادههای مطالعه، مربوط به تصادفات ترافیکی سال 1390 در ایران بوده و در مجموع 39014 نمونه جهت تحلیل انتخاب شدهاند. نتایج نشان میدهند که احتمال مقصربودن رانندگان جوان و کهنسال بیش از رانندگان میانسال بوده و عوامل محیطی شامل برونشهری بودن منطقه (RR=1.25,Sig<.006)، وجود قوس در مسیر (RR=1.31,Sig<.012) و تصادف در هنگام روز(RR=1.12,Sig<.026)، سبب افزایش احتمال مقصربودن راکب موتورسیکلت میشود. درنهایت اقداماتی مانند احداث مسیرهای ویژه موتورسیکلت در جادههای برونشهری، نظارت بیشتر بر معاینه فنی سیستم روشنایی موتورسیکلت، آموزش عملی به موتورسیکلتسواران در زمینه افزایش مهارت و آموزش در زمینه آگاهی از خطرات موتورسیکلت جهت کاهش ریسک تصادفات موتورسیکلت پیشنهاد میشود.