امکان‌سنجی و اجرای طرح خیابان کامل در ایران برای دستیابی به توسعه پایدار محله محور (نمونه موردی: خیابان ایران زمین، محله شهرک قدس، منطقه دو شهرداری تهران)

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی عمران و محیط زیست، دانشگاه تربیت مدرس، و رییس پژوهشگاه حمل و نقل طراحان پارسه، تهران، ایران

2 دانشکده علوم اجتماعی، گروه برنامه‏ریزی شهری و منطقه ای، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 دانشکده علوم اجتماعی، گروه برنامه‏ریزی شهری و منطقه ای، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

doi
چکیده

گسترش افقی و عمودی شهرهای امروزی یک ضرورت اجتناب ناپذیر است که ماشینی شدن و وابستگی به وسیله نقلیه و به تبع آن گسترش شبکه های حمل و نقلی را به یک ضرورت، و نه یک انتخاب تبدیل کرده است. اما شهرها تنها در صورت رعایت تعادل در اختصاص زیرساختها و کاربری های مختلف، قادر به ادامه حیات و پایداری هستند. از جمله ایده های جدید در برنامه ریزی شهری و حمل ونقل شهری طرح خیابان کامل1 است. در این مقاله ضمن معرفی مفهوم "خیابان کامل"، با مطالعه موردی محله شهرک قدس، امکان‌سنجی اجرای طرح "خیابان کامل" و چگونگی اجرای آن در خیابان ایران‌زمین بررسی می‌گردد. مقاله حاضر با هدف امکان‌سنجی و اجرای طرح "خیابان کامل" در ایران، از نوع تحقیقات کاربردی است که با کمک روش کمی‏و کیفی انجام شده است. تجزیه و تحلیل داده‌های کمی‏با نرم‏افزار SPSS و تحلیل داده‌های کیفی، با روش سنجش و تحلیل استراتژیک محیطی انجام شده است. در این مقاله 3 الگوی ممکن برای تبدیل خیابان ایران زمین به یک خیابان کامل طراحی و معرفی شده‏اند. سپس به ارزیابی و تحلیل تطبیقی این الگوها پرداخته شده است و الگوهای پیشنهادی، در این مرحله با معیار اهداف طرح در جهت تحقق توسعه پایدار ارزیابی شده‏اند و از آن میان هر یک امتیاز بیشتری کسب نمود به عنوان گزینه بهینه برگزیده شد. نتایج حاصل از تحلیل‌ها و طرح پیشنهادی بیانگر قابلیت مناسب اجرای طرح "خیابان کامل" ایران‌زمین برای دستیابی به توسعه پایدار و همچنین ارتقای کیفی زندگی و افزایش سرزندگی در محله شهرک قدس است.