فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش‌های پیشین در زمینۀ نظام واکه‌های ساده کردی کلهری در مورد تعداد و نوع واکه‌های آن اتفاق‌نظر ندارند. پژوهش حاضر با این فرض که لهجه‌های مختلف کردی کلهری نظام‌های واکه‌ای متفاوتی دارند، به بررسی واجی و صوت‌شناختی واکه‌های سادۀ کلهری رایج در میان زنان و مردان ساکن شهرهای اسلام‌آباد غرب، گیلانغرب و ماهیدشت پرداخته است. ابتدا از منابع کتابخانه‌ای و شمّ زبانی گویشوران برای استخراج جفت‌های (شبه‌)‌کمینۀ حاوی واکه‌های سادۀ کلهری استفاده شد. سپس برای تعیین ویژگی‌های دقیق این واکه‌ها، تعیین جایگاه آنها بر روی نمودار واکه‌ای و مشخص کردن نشانه دقیق آوانگاری آنها تحلیل صوت‌شناختی صورت گرفت. یازده گویشور در محدودة سنّی 28 تا 65 که در سه شهرستان مذکور سکونت داشتند در این پژوهش شرکت کردند. جفت‌های (شبه)کمینه توسط گویشوران گفته و در نرم‌افزار تحلیل صوت پرت ضبط و اندازه‌گیری شدند. نتایج نشان داد که این گونه از کردی کلهری 9 واکة ساده شامل /i, y, e:, ԑ, ә, ӕ, ɑ, o, u/ دارد. واکة /e/ در پژوهش‌های پیشین با توجه به بسامد سازه‌های اول و دوم آن با نشانه [ԑ] مشخص گردید. واکة /o/ در این گویش محل اختلاف بود که این مورد نیز به بحث گذاشته شده است.