فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رعد و برق، به‌عنوان یکی از پدیده‌های مهم جوی - طبیعی، با انتقال الکتریسته و تخلیه برق بین ابرها و زمین می‌تواند تؤأم با اثرات مثبت (نظیر تاثیر بر فرایندهای زیستی) و منفی (نظیر مخاطراتی برای انسان و محیط زیست) باشد. بنابراین، شناخت عمیق از ویژگی‌های اقلیم‌شناختی این پدیده از اهمیت بالایی برخوردار است. در این مطالعه، جنبه‌هایی از این ویژگی‌ها شامل فراوانی رویدادهای رعد و برق سالانه بین سال‌های 2000 تا 2022 در 382 ایستگاه همدیدی ایران جمع‌آوری و تحلیل شد. با استفاده از این داده‌ها، برخی ویژگی‌های توصیفی (نظیر میانگین و ضریب تغییرات) فراوانی رخداد رعد و برق و نیز ارتباط (همبستگی) آن با مختصات جغرافیایی (طول و عرض جغرافیایی) و ارتفاع محاسبه، برآورد و بررسی شد. برای الگوسازی این روابط از روش‌های رگرسیونی استفاده شد. نتایج این پژوهش نشان داد که توزیع مکانی فراوانی رخداد رعدوبرق در ایران فرایندی بی‌نظم و با تغییرات سال‌به‌سال شدید است. از میان متغیرهای مکانی (مختصات جغرافیایی و ارتفاع)، طول و عرض جغرافیایی رابطه نسبتاً قوی‌تری را با فراوانی سالانه رخداد رعدوبرق ایران نشان می‌دهند. مناطق مختلف ایران، احتمال وقوع رعدوبرق متفاوتی دارند که باعواملی همچون جغرافیا و شرایط آب و هوایی مرتبط است. مناطقی مانند شمال غرب و جنوب شرق ایران بیشترین میزان وقوع را دارند، در حالی که مناطق دیگر در اولویت‌های بعدی قرار می‌گیرند.