فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

داستان‌های قهرمانی و عاشقانه از جمله داستان‌های جذاب و پر‌مخاطب در دوره‌های مختلف ادبی است که در شمار آثار قابل اعتنای ادبیات داستانی عامه محسوب می‌شوند. تعداد زیادی از این آثار اعم از نظم و نثر، تاکنون تصحیح نشده‌اند و به‌صورت نسخ خطی در دسترس هستند. نظر به اهمیت و ارزش این گونه متون، در پژوهش حاضر تلاش شده‌است تا نسخة منثور نویافته‌ای از داستان بهرام و گلندام معرفی شود. بهرام و گلندام از جمله داستان‌های عامیانه فارسی است. این داستان که در زمرة داستان‌های ادبیات مکتب‌خانه‌ای ایران بوده‌، محبوبیت زیادی داشته‌است. در نتیجه، نسخه‌های منثور و منظومی از آن موجود است که با یکدیگر تفاوت‌ها و شباهت‌هایی دارند. نسخة مورد پژوهش در این مقاله، در پایان یکی از نسخه های معتبر منظومه رعنا و زیبا کتابت شده و تاریخ ندارد ولی کامل و خواناست و در لابه لای آن ابیاتی نیز به مناسبت ذکر شده است و باتوجه به سبک زبانی به نظر می‏ رسد مقدم بر نسخه منثور چاپ‌شده از این داستان در کتاب ادبیات مکتب‌خانه‌ای، کتابت شده است. در این مقاله علاوه بر تصحیح و معرفی این نسخه کوتاه، تلاش شده‌است که برخی از ویژگی‌های محتوایی و زبانی این اثر نیز بررسی شود. با توجه به قرائن زبانی و محتوایی به نظر می‌رسد که داستان بهرام و گلندام نمونه تمام عیار ژانر نقالی مکتوب است و در واقع رونوشتی از متن ‌نقالی است. این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی و صنعت‌پژوهی انجام شده‌است. همچنین در پایان، نسخه تصحیح‌شده این داستان به صورت پیوست آورده‌شده است.