ارزیابی و اولویت بندی پروژه های حمل و نقل شهری با رویکرد توسعه انسان محور با استفاده از AHP فازی و TOPSIS فازی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت صنعتی و مالی، دانشکده مدیریت و حسابداری، پردیس فارابی دانشگاه تهران

2 استادیار گروه مدیریت صنعتی و مالی، دانشکده مدیریت و حسابداری، پردیس فارابی دانشگاه تهران

3 کارشناس ارشد مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، پردیس فارابی دانشگاه تهران

doi
چکیده

امروزه اهمیت حمل­ و نقل عمومی بر کسی پوشیده نیست. با توجه به سند چشم­انداز 2025 می­توان گفت که حمل­ و نقل یکپارچه، در دسترس، ایمن و کم­ هزینه از اهداف مهم حمل ­و نقل شهری محسوب می­شود. حمل و نقل عمومی همواره مورد توجه برنامه ریزان سیستمهای حمل ­و نقل بوده و توجه به معیار انسان­محور بودن در ارزیابی و توسعه سیستم­های حمل ­و نقل عمومی درون­شهری از اهمیت ویژه ای برخوردار است. هدف این پژوهش ارائه چارچوبی برای سنجش تسهیلات حمل­ونقل عمومی کلان­شهر تهران با رویکرد انسان­محور می ­باشد. در این پژوهش با بررسی مبانی نظری حمل ­و نقل انسان­محور و با استفاده از تجربیات خبرگان در حوزه حمل­ونقل به شناسایی و تعیین اهمیت معیارهای حمل ­و نقل انسان­محور پرداخته و از طریق تحلیل عاملی تأییدی به یک برازش مدل ایده­آل رسیده و با استفاده از روش AHP فازی اقدام به وزن­دهی معیارها شده و با توجه به معیارهای شناسایی­شده و میزان اهمیت آن­ها عملکرد چهار بزرگراه شهر تهران از نظر انسان­محوری با استفاده از روش تاپسیس فازی ارزیابی و بر اساس آن اولویت­بندی صورت گرفته است. در نهایت با استفاده از تحلیل اهمیت- عملکرد، پیشنهاداتی برای معیارهای شناسایی­شده جهت بهبود انسان­محوری زیرساخت­های مطالعه­شده ارائه شده است. پژوهش حاضر از حیث گردآوری داده­ها توصیفی- پیمایشی است و نمونه­گیری به روش غیرتصادفی دردسترس انجام شده است. در پژوهش حاضر تعداد 29 معیار در پنج گروه ذینفعان جهت سنجش میزان انسان­محوری شناسایی شده که پس از انجام تحلیل عاملی تأییدی، تعداد نه معیار حذف شد و از 20 معیار باقی­مانده معیار امکانات مناسب برای استقرار و فعالیت (ایستگاه، سرپناه، سرویس‌های بهداشتی و ...) و فرصت‌های اشتغال‌زایی به ترتیب دارای بیشترین و کمترین اهمیت بوده ­اند.