فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زبان یک توانایی شناختی است که از نظامی خلاق و زایا به نام نحو برخوردار است. نحو به‌موجب تولید بی-نهایت جمله حائز اهمیت ویژه‌ای در زبان است و تصور می‌شود انسان به‌صورت خودکار و بدون هوشیاری به تولید و درک جملات می‌پردازد. با توجه به اهمیت این مسئله، پژوهش حاضر میزان خودکارشدگی پردازش نحوی در زبان فارسی را بررسی می‌کند. برای این منظور، از ثبت پتانسیل‌های مرتبط با رخداد (ERP) توسط الکتروانسفالوگرافی که تفکیک‌پذیری زمانی برحسب هزارم ثانیه دارد، استفاده شده است. این پژوهش با اجرای یک آزمایش در محل آزمایشگاه ملی نقشه‌برداری مغز ایران و با حمایت مالی ستاد توسعۀ علوم و فناوری‌های شناختی بر روی سخنگویان فارسی‌زبان انجام شده است. در این آزمون با به‌کارگیری پارادایم چشمک زدن توجهی در یک تکلیف پردازش زبانی در قالب بافت‌های نحوی کوتاه و محدود، به بررسی میزان خودکارشدگی پردازش این بافت‌ها به کمک ثبت ERP با تعداد 22 داوطلب (10 نفر خانم و 12 نفر آقا؛ با میانگین سنی 8/23 سال) پرداختیم. تجزیه‌و‌تحلیل سیگنال‌های به‌دست‌آمده با استفاده از نرم‌افزار EEGlab در برنامۀ متلب انجام شد. نتایج آزمون نشان داد که پردازش نحوی فرایندی خودکار نبوده بلکه یک فرایند کنترل‌شدۀ ذهنی است و به‌صورت هوشیارانه انجام می‌گیرد.