تحلیل تغییر غلظت آلایندهها در دوره همهگیری کووید-19 و ارائه الگوی مبتنی بر یادگیری ماشین جهت پیشبینی آلودگی هوا
نویسندگان
1 استادیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قزوین، قزوین، ایران
2 دانشجوی دکترا، رشته مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قزوین، قزوین، ایران
3 استادیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قزوین، قزوین، ایران
doi
10.22067/geoeh.2023.83939.1405چکیده
در پاسخ به همهگیری کووید-19، دولتها در سراسر دنیا به دنبال ارائه راهکاری در راستای مدیریت بحران برای کاهش انتشار آلایندهها ناشی از منابع ترافیکی بودند. ازاین رو، تصمیم بر آن شد که تغییرات آلایندههای هوا و حجم ترافیک بهعنوان یکی از زیرمجموعه های شاخص زیستمحیطی توسعه پایدار شهری در زمان همهگیری کووید -19 و مقایسه آن با دوره قبل از همهگیری در بازه زمانی 01/11/1396 تا 29/12/1400 مورد بررسی قرار گیرد. هدف از این پژوهش، مقایسه غلظت آلایندهها در دوره همهگیری با دوره قبل از آن و همچنین ارائه الگو برای پیشبینی شاخص کیفیت هوا در کلانشهرهای ایران است. ابتدا داده های جمع آوری شده آلاینده ها از کلانشهرهای ایران پردازش و پاکسازی شدند. بعد از انتخاب ویژگی ها با الگوریتم بهینهسازی ازدحام ذرات، روش های یادگیری ماشین اعمال شد. نتایج نشان می دهد الگوی افزایشی و یا کاهشی یکسانی در غلظت آلایندهها در دوران کووید-19 نسبت به قبل از آن، در تمامی کلان شهرها دیده نمیشود و تأثیر محدودیت ها بر روی غلظت آلاینده ها در شهرهای مختلف، متفاوت است؛ بنابراین لازم است جهت مدیریت این بحران و همچنین بحران آلودگی هوا که میتواند در انتشار بیماری نقش چشمگیری داشته باشد، برای هر موقعیت شهری، الگوی محدودیتهای ترافیکی مختص آن موقعیت تهیه گردد. همچنین نتایج بیانگر این است شاخص کیفیت هوا در اکثر کلانشهرهای ایران نهتنها کاهش نداشته، بلکه افزایش یافته است؛ بنابراین می بایست تدابیر دقیقی برای مدیریت هرگونه بحران مشابه در آینده در جهت کاهش غلظت آلاینده ها و بهبود شاخص کیفیت هوا با توجه به موقعیت مکانی و جغرافیایی هر شهر در نظر گرفته شود.