تأثیر افزودن میتوتمپو به رقیق‌کننده حاوی لسیتین سویا بر قابلیت سردسازی و انجماد اسپرم بز

نویسندگان

1 موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

2 گروه علوم دامی- دانشکده کشاورزی- دانشگاه تبریز- تبریز- ایران

3 موسسه تحقیقات علوم دامی کشور-سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی- کرج- ایران

4 موسسه تحقیقات علوم دامی کشور-سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی- کرج- ایران

5 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

6 موسسه تحقیقات علوم دامی کشور-سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی- کرج- ایران

7 گروه علوم دامی- دانشکده کشاورزی- دانشگاه تبریز- تبریز- ایران

doi
10.22092/asj.2024.367520.2430
چکیده

هدف از این مطالعه بررسی اثر افزودن غلظت‌های مختلف آنتی‌اکسیدان هدفمند میتوکندریایی میتوتمپو (Mito-TEMPO) به رقیق‌کننده حاوی لستین سویا بر قابلیت سردسازی و انجماد منی بز بود. به این منظور از پنج رأس بز بالغ نژاد سانن استفاده شد. پس از اسپرم‌گیری به‌وسیله واژن مصنوعی و ارزیابی اولیه به منظور حذف اثرات فردی، نمونه‌های منی مخلوط شدند. در آزمایش اول، نمونه منی به رقیق‌کننده حاوی سطوح مختلف میتوتمپو (0، 1، 10، 100 و 1000 میکرومولار) افزوده و در دمای چهار درجه سانتی‌گراد به مدت 60 ساعت ذخیره شد. سپس فراسنجه‌های کیفی اسپرم شامل جنبایی، جنبایی پیش‌رونده، زنده‌مانی و سلامت غشا پلاسمایی اسپرم در زمان‌های 0، 30 و 60 ساعت ارزیابی شد. در آزمایشدوم، نمونه منی به رقیق‌کننده حاوی سطوح مختلف میتوتمپو (0، 1، 10، 100 و 1000 میکرومولار) افزوده و منجمد شد. ارزیابی میکروسکوپی اسپرم پس از انجماد-یخ‌گشایی انجام شده و فراسنجه‌های کیفی اسپرم شامل فراسنجه‌های حرکتی، مورفولوژی غیر‌ طبیعی، سلامت غشا پلاسمایی و سلامت آکروزوم مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج فرایند سردسازی اسپرم نشان داد در زمان صفر تفاوتی بین تیمارها وجود نداشته است. در زمان‌های 30 و 60 ساعت سردسازی و همچنین پس از انجماد استفاده از غلظت‌های 10 و 100 میکرومولار میتوتمپو سبب حفظ بهتر جنبایی کل، جنبایی پیش‌رونده، سلامت غشا و زنده مانی اسپرم بز شد. در نتیجه استفاده از آنتی‌اکسیدان هدفمند میتوکندریایی میتوتمپو می‌تواند راهکاری مؤثر برای حفظ کیفیت اسپرم بز برای ذخیره سازی کوتاه مدت و بلند مدت آن باشد.