طبقهبندی انواع صفات فاعلی از دیدگاه سرنمون ردهشناختی
نویسندگان
1 دانشگاه بوعلی سینا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، گروه زبانشناسی
2 علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا همدان
doi
چکیده
در پژوهش حاضر، برای تعریف و دستهبندی دقیق انواع صفات فاعلی مشتق، مرکب و مشتقمرکب، آنها را در چارچوب نظری سرنمون ردهشناختی که رویکردی همگانی به مقولات زبانی است، مورد بررسی قرار دادیم. در نظریۀ مذکور، صفات سرنمون و بینشان صفاتی هستند که به طبقۀ معناییِ «ویژگی» تعلق دارند و کنش گزارهای توصیف را انجام میدهند و این دسته صفات طبق نشانهگذاری ساختاری باید ازلحاظ صورت ساده باشند و بدون افزودن وند یا حضور در ساخت پیچیده بیایند و صفاتی که با یک وند اضافه یا ساخت پیچیده بهکار روند، نشاندار میشوند. انواع صفات فاعلی یکدست نیستند و رفتارهای مختلفی از جهت داشتن کارکرد صفتی، اسمی یا هردو از خود نشان میدهند. پس از بررسیِ انواع صفات فاعلی در این پژوهش، براساسِ دو معیار نشانداریِ ردهشناختی یعنی معیار نشانهگذاری ساختاری و بالقوگی رفتاری، غیرسرنمونبودن صفات فاعلی را نشان دادیم و وضعیت و جایگاه آنها را روی نقشة معنایی مشخص کردیم. بهعلاوه، درون نقشة معنایی، نمودارهای بالقوگیِ رفتاریِ انواع صفات فاعلی مشتق، مرکب و مشتقمرکب بهطور جداگانه ترسیم و انواع دستههای صفات فاعلی درون این نمودارها جایگذاری شدند.