تحلیل وضعیت تکتونیکی طاقدیس‌های شمال غربی زاگرس و ارتباط آن با کانون‌های زمین‌لرزه

نویسندگان

1 دکتری ژئومورفولوژی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22067/geoeh.2022.75370.1182
چکیده

عوامل تکتونیکی نقش مهمی در تغییرات لندفرمی مناطق دارند و بر مبنای این تغییرات نیز می­توان وضعیت تکتونیکی مناطق را ارزیابی کرد؛ بنابراین تحلیل وضعیت تکتونیکی لندفرم­ها جهت مدیریت محیطی و برنامه­ریزی­های مختلف، حائز اهمیت است. بر این اساس، در این پژوهش به بررسی وضعیت تکتونیکی طاقدیس­های مناطق شمالی و غربی استان کرمانشاه و ارتباط آن با کانون­های زمین­لرزه پرداخته شده است. در این تحقیق از مدل رقومی ارتفاعی ۳۰ متر SRTM، نقشه­های توپوگرافی ۱:۵۰۰۰۰، نقشه­های ۱:۱۰۰۰۰۰ منطقه و همچنین اطلاعات مربوط به کانون­ زلزله­های رخ داده در منطقه در طی سال­های ۱۹۰۰ تا ۲۰20، به‌عنوان داده­ها تحقیق استفاده شده است. این تحقیق در سه مرحله کلی انجام شده است. در مرحله اول با استفاده از 8 شاخص ژئومورفیک، به تحلیل وضعیت تکتونیکی 5 طاقدیس ازگله، دنه­خشک، سنجابی، ماهیدشت و ویس پرداخته شده است. در مرحله دوم، نقشه موقعیت کانون­های زمین­لرزه­های رخ داده در منطقه طی سال­های 1990 تا 2020 تهیه شده است و در مرحله سوم نیز رابطه بین فعالیت تکتونیکی طاقدیس­ها از نظر شاخص­های مختلف و کانون­های زمین­لرزه­های رخ داده مورد ارزیابی قرار گرفته شده است. بر اساس نتایج حاصله، طاقدیس­های مناطق غربی (طاقدیس ازگله و دنه­خشک) دارای وضعیت تکتونیکی فعال­تری نسبت به طاقدیس­های مناطق شرق هستند. همچنین با توجه به اینکه مناطق غربی منطقه دارای بیش­ترین تعداد کانون­های زمین­لرزه بوده است؛ بنابراین می­توان گفت بین کانون­های زمین­لرزه و وضعیت تکتونیکی طاقدیس­ها، رابطه مستقیمی برقرار است.