ارزیابی تأثیر آلاینده ذرات‌معلق بر سطح هورمون تحریک‌کننده تیروئید در مادران باردار شهر اهواز

نویسندگان

1 گروه علوم‌ و مهندسی محیط‌زیست، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

2 گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، مرکز تحقیقات ‌پسماند و پساب، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران (

3 گروه علوم و مهندسی محیط‌زیست، دانشکده علوم پایه، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران.

doi
10.22038/jreh.2025.25644
چکیده

زمینه و هدف: آلودگی هوایِ ناشی از ذرات‌معلق، به‌ویژه در مادران باردار می‌توانند بر سلامت مادر و جنین اثرات مخربی داشته باشند. از این‌رو، هدف این مطالعه بررسی تأثیر ذرات‌معلق بر سطح هورمون تحریک‌کننده‌ی تیروئید در مادران باردار شهر اهواز انجام شد.مواد و روش ها: داده‌های مربوط به مقادیر ذرات‌معلق از محصول عمق نوری آئروسل سنجنده مودیس و به‌صورت میانگین پنج ساله اول فروردین 1398 تا اسفند 1402 استخراج شد. سطح هورمون تحریک‌کننده تیروئید نیز در 78 مادر غربال‌شده در سه ماهه سوم بارداری با استفاده از آزمایش‌های بیوشیمیایی اندازه‌گیری و درنهایت رابطه آن‌ها با داده‌های ذرات‌معلق محل سکونت هر مادر با استفاده از رگرسیون وزنی جغرافیایی مورد پردازش قرار گرفت.یافته‌ها: متوسط سطح هورمون تحریک کننده‌ی تیروئید در افراد مورد مطالعه برابر با 57/6 میلی واحد بر لیتر و در محدوده 30/0 تا حداکثر 3/39 میلی واحد بر لیتر قرار داشت که از محدوده های طبیعی در مادران باردار، بیشتر است. مقادیر عمق نوری آئروسل طی دوره‌ی پنج ساله در محدوده ی 28/0 تا 39/0 و در محل سکونت مادران باردار بیش‌تر از 30/0 به‌دست آمد که آلودگی بالای هوا به ذرات‌معلق را نشان داد. نتایج مدل رگرسیون نیز نشان داد که حدود 61 درصد از تغییرات سطوح هورمون تحریک کننده‌ی تیروئید تحت تأثیر میانگین پنج‌ساله ذرات‌معلق اتمسفر بوده است. نتیجه‌گیری: غلظت بالای ذرات‌معلق در برخی نقاط شهر اهواز می‌تواند تأثیرات منفی بر سلامت مادران باردار داشته باشد. از این‌رو، نظارت مداوم بر کیفیت هوا و ارائه مراقبت‌های ویژه در دوران بارداری در این شهر توصیه می‌شود.