پایش پدیده فرونشست دشتها بر مبنای الگوریتم خودکار SNAP2STAMPS به روش تداخل سنجی راداری (PSI) (مطالعه موردی: دشت مرند)
نویسندگان
1 استاد گروه ژئومورفولوژی، دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2 دانشجوی دکتری رشته ژئومورفولوژی گرایش برنامهریزی محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
doi
10.22067/geoeh.2022.74932.1161چکیده
در این تحقیق برای اولین بار بهمنظور خودکار سازی فرآیند پردازش و تحلیل فرونشست دشت مرند از تصاویر ماهوارهای راداری سنتینل-1 توسط پکیج SNAP2StaMPS استفادهشده است. در سالهای اخیر توسعه ناهمگون اراضی کشاورزی و برداشت بیرویه از آبهای زیرزمینی دشت مرند در استان آذربایجان شرقی موجب بروز پدید فرونشست زمین در سطح این دشت شده است. لوله زایی میله چاههای منطقه، شکافهای افقی در سطح این دشت، حکایت از رخداد فرونشست سطح زمین دارد. در این تحقیق برای تعیین نرخ جابجایی در جهت خط دید ماهواره، از الگوریتم پردازشی تداخل سنجی خودکار بین نرمافزار SNAP و StaMPS استفاده شد. نتایج فن تداخل سنجی PSI بروی 133 تصویر سنتینل-1 در مدار Descending ماهواره Sentinel-1، حاکی از نرخ جابجایی سالانه زمین برای دشت مرند از سالهای 2016، 2017، 2018، 2019 و 2020 به ترتیب 7/13-، 12-، 2/15-،3/12 – و 1/13 سانتیمتر دارد. جهت صحت سنجی نتایج، مقایسه میزان فرونشست حاصل از پردازش تداخل سنجی با میزان افت سطح آبهای زیرزمینی در محدوده مطالعاتی از طریق روش تحلیل هیدروگراف واحد انجام شد. نتایج نشان میدهد که میزان افت سطح آب و نتایج حاصل از تحلیل هیدروگراف چاههای مشاهدهای منطقه، با نتایج حاصل نقشههای سری زمانی حاصل از تداخل سنجی تطابق دارند؛ بنابراین، از روش خودکار ارائهشده در این پژوهش میتوان جهت پایش فرونشست زمین استفاده کرد.