تأثیر خمیر ترش نوع دوم سبوس برنج بهینه بر خصوصیات کیفی، محتوی مقدار اسید فیتیک و ماندگاری نان قالبی
نویسندگان
1 گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
2 عضو هیات علمی، گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
3 گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
10.22092/fooder.2025.368600.1417چکیده
خمیرترش یک افزودنی سالم همراه با میکروارگانیسمهای مفید مانند باکتریهای اسید لاکتیک (LAB) و مخمرها میتواند سبب بهبود ویژگیهای کیفی و حسی و ارزش تغذیه ای نان طی ماندگاری آن شود. در این پژوهش، نان با خمیرترش سبوس برنج (RBS) نوع دوم با شرایط بهینه (18.61 درصد خمیرترش، 23 ساعت زمان تخمیر و 2.1 درصد سوبسترا) توسط باکتری Pediococcus stilesii تهیه شد و ویژگیهای کیفی و مقدار اسید فیتیک آن با نان بدون خمیرترش طی ماندگاری (روزهای اول، سوم و پنجم) بررسی و مقایسه گردید. ویژگیهای کیفی مورد نظر شامل خصوصیات بافتی، حجم مخصوص، مقدار تخلخل، رنگ پوسته و پذیرش کلی نان بود. از آنجایی که نانهای خمیرترش به دلیل وجود LAB و فعال شدن آنزیم فیتاز مقدار اسید فیتیک کمتری نسبت به نانهای بدون خمیرترش دارند، این ویژگی نیز در این پژوهش بررسی شد. همان طور که انتظار میرفت، مقدار اسید فیتیک در نان دارای RBS کمتر بود. نتایج تحقیق نشان داد که نانهای دارای خمیرترش سبوس برنج طی ماندگاری، در مقایسه با نان فاقد خمیرترش، دارای ویژگیهای بافتی و ظاهری و حسّی بهتری است و به دلیل محیط اسیدی و pH کمتر و وجود باکتریهای مفید LAB همراه با متابولیتهای تولید شده توسط آنها در زمینه تغذیهای و پذیرش کلی، نسبت به نان بدون خمیرترش، مزایای بالاتری داشتند.