مقایسۀ کنشهای گفتار در پیامکهای فارسیِ زنان و مردانِ جوان بر اساس طبقهبندیِ سرل
نویسندگان
1 دانشگاه پیام نور
2 کارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور
doi
چکیده
پیامک، بهعنوان یکی از جدیدترین و در عین حال پرکاربردترین ابزارهای ارتباطیِ امروز، بهسرعت در حال نفوذ در فرهنگ رسانهایِ جوامع مختلف است و تحلیلِ متنِ پیامکها، از دیدگاههای زبانی و کاربردشناختی، میتواند برخی زوایای پنهانِ هویت فرهنگیِ گروههای مختلف را برای پژوهشگران آشکار سازد. مقالۀ حاضر به تحلیل کنشهای گفتار، بر اساس دستهبندیِ سرل، در 400 پیامک فارسی در دو گروه مساوی از دانشجویانِ زن و مرد بین سنین 17 تا 27 سال میپردازد. نتایج نشان داد که هرچند ترتیبِ فراوانیِ انواع کنشهای گفتار در هر دو گروه تقریباً مشابه است، میزان کاربرد کنشهای گفتاری عاطفی، اظهاری و تعهدی در زنان بیشتر از مردان بوده است. در مقابل، مردان نیز از کنش ترغیبی بیشتر از زنان استفاده کردهاند. اهمیتِ یافتهها از این لحاظ است که کاربرد بالاترِ کنشهای عاطفی و تعهدی در زنان میتواند حاکی از نگرش ارزشمدار و اخلاقمحور ایشان در تعاملاتِ رسمیِ اجتماعی، از طریق ابزارهای رسانهای، نظیر پیامک، باشد. همچنین بسامد بالای کنش ترغیبی در پیامکهای مردان میتواند نشانگر نوعی عملگرایی و تبادل خواستهها و توصیهها و اوامر و نواهیِ مبتنی بر نیازهای کاریِ روزمره قلمداد شود. به دلیل ویژگیهای بافتیِ دادههای تحقیق، کنش اعلامی در پیامکها مشاهده نشد.