وصول به رستگاری با تکیه بر بهگود-گیتا و قرآن کریم
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری الهیات و معارف اسلامی(ادیان و عرفان)
doi
10.22034/kalam.2023.420چکیده
رستگاری انسان که جزء دغدغههای مهم الاهیاتی در ادیان مختلف و متون مقدس آنها است از مسائل و تأملات آیین هندویی و اسلام نیز میباشد که مفاهیم، روشها و شیوههای وصول به آن در بهگود-گیتا و قرآن کریم مشهود است. بهگود-گیتا که شهد اصلی مهابهارته و انجیل هندوها خوانده میشود، رستگاری(مُکشه) را آرمانی متعالی معرفی نموده و به آن از دو جنبه سلبی و ایجابی نظر دارد. در گیتا به صورت واضح سه طریقه (مارگه / یوگه)، کرمه یوگه (راه کردار یا عمل)، جنانه یوگه (راه معرفت) و بهکتی یوگه (راه عشق و دلدادگی) برای نیل به رستگاری نهایی (مُکشه) ترسیم شده است. قرآنکریم که برای همه جنبههای زندگی بشر برنامه مدّون دارد، هدف و غایت تعلیمات آن، نجات و رستگاری انسان است، چرا که موضوع قرآن، انسان است. حقیقت رستگاری در قرآن یک معنای عدمی و سلبی است که به معنای رهایی و یا دوری از مصیبت، درد و رنج، خلاصی از گناه میباشد که معنای اصلی آن با مفاهیم سعادت، فوز، فلاح و...که در بردارنده معنای وصول که مفهومی ایجابی است تا حدودی متفاوت است. ایمان و عمل صالح درقرآنکریم، بهعنوان دو راه مهم و اصلی برای نیل به رستگاری ترسیم شده اما شاخصهها، ملاکها و مصادیق گوناگونی برای آنها درنظر گرفته شده است. این نوشتار ضمن مطالعه مفهوم مکشه در گیتا و نجات و رستگاری در قرآنکریم، به بررسی شیوههای وصول به رستگاری نهایی با محوریت گیتا و قرآنکریم میپردازد.