پاسخ های فیزیولوژیکی و متابولیکی گیاه برنج تحت شرایط تنش شوری

نویسندگان

1 هیئت علمی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری و رئیس پژوهشکده ژنتیک و زیست فناوری طبرستان

2 دانشجو

3 دانشجوی دکتری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، گروه زراعت و اصلاح نباتات. مازندران، ساری، کیلومتر 9 جاده دریا، صندوق پستی 578

4 هیئت علمی موسسه تحقیقات بیوتکنولوژی کشاورزی کرج و ریاست بخش ژنومیکس

5 موسسه تحقیقات کشاورزی IPK, Gatersleben

doi
چکیده

دو ژنوتیپ برنج IR29 و FL478با حساسیت های متفاوت به شوری تحت تنش شوری با 100 میلی مولار NaCl برای پاسخ های فیزیولوژیکی و متابولیکی مورد بررسی قرار گرفتند. به این ترتیب وزن خشک، وزن تر و طول ریشه و اندام هوایی گیاهان و همچنین میزان یون های سدیم و پتاسیم، مقدار اسید های آمینه و برخی قند ها و قند- الکل ها در ریشه و اندام هوایی گیاهان در شرایط کنترل و تنش ارزیابی شدند. بعد از 12 روز از تنش، سطح یون سدیم بخصوص در اندام هوایی IR29 افزایش معنی داری داشت در حالیکه یون پتاسیم بیشترین افزایش را در ژنوتیپ FL478 نشان داد. از طرف دیگر تغییرات متابولیکی در پاسخ به تنش های شوری در بین دو ژنوتیپ متفاوت بود، یعنی گیاهان IR29 در مقایسه با FL478 بیشترین سطح تغییرات را در اسید های آمینه بخصوص آسپارژین، گلوتامین، پرولین و GABA نشان دادند، این امر می تواند نشانگر خسارت و پیری سلول ها در گیاه حساس باشند، در حالی که قند ها و قند- الکل ها که به عنوان مواد محافظتی در سلول، تحت شرایط تنش در هر دو ژنوتیپ افزایش یافت، اما مقدار آن ها در ژنوتیپ متحمل FL478 بیشتر بود. این نتایج نشان می دهد که تفاوت های مشاهده شده در بین دو ژنوتیپ در پاسخ به تنش شوری ممکن است تا حدوی به تفاوت های مشاهده شده در سطح متابولیت ها نسبت داده شود.