اثر بخاردهی شلتوک بر مقاومت خمشی و کیفیت تبدیل برنج رقم پر محصول

نویسندگان

1 استادیار علوم و صنایع غذایی، موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت،

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم و صنایع غذایی، واحد آیت ا... آملی، دانشگاه آزاد اسلامی، آمل، ایران

3 دانشیار گروه علوم و صنایع غذایی، واحد آیت ا... آملی، دانشگاه آزاد اسلامی، آمل، ایران

doi
10.22092/fooder.2019.126280.1220
چکیده

بخاردهی،‌ روش کوتاه شده‌ای از فرآیند نیم‌جوش‌کردن (پاربویلینگ) است که به‌منظور ارتقای کیفی برنج به کار می‌رود. به‌منظور بررسی اثر بخاردهی بر مقاومت خمشی، درصد برنج سالم و رنگ برنج رقم گوهر از آزمایش دو فاکتوره در قالب طرح کاملاً تصادفی استفاده شد. در این مطالعه، دو فاکتور مورد بررسی شامل رطوبت اولیة شلتوک در سه سطح (14، 17 و 20 درصد بر مبنای وزن مرطوب) و مدت‌زمان بخاردهی در پنج سطح (بدون بخاردهی، بخاردهی در فشار اتمسفر، به مدت 5، 10، 20 و 30 دقیقه) بود. نتایج بررسی نشان داد با افزایش مدت‌زمان بخاردهی از 5 دقیقه به 30 دقیقه مقاومت خمشی از 24.3 به 31.4 مگاپاسکال برای شلتوک با رطوبت اولیة 17 درصد و از 24.8 به 32.2 مگاپاسکال برای شلتوک با رطوبت اولیه 20 درصد افزایش می‌یابد. در هر دو رطوبت اولیة شلتوک (17 و 20 درصد)، عملیات بخاردهی به مدت 30 دقیقه برنج سالم را به ترتیب 47.53 و 49.09 درصد نسبت به شاهد افزایش داد. درجة سفیدی برنج کاهش و شاخص زردی (b) افزایش یافت. با توجه به تغییرات رنگ، می‌توان بخاردهی به مدت 10 دقیقه را برای شلتوک با رطوبت اولیة 1±20 درصد و بخاردهی به مدت 20 دقیقه را برای شلتوک با رطوبت اولیه 1±17 درصد برای رقم پر محصول گوهر پیشنهاد کرد.