گونهشناسی مغالطات منقول در قرآن
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث، گروه علوم قرآن و فقه، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران .
2 استادیار گروه علوم قرآن و فقه، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
3 دانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
doi
10.22099/jrt.2024.50935.3096چکیده
اساسی ترین خطر در مسیر اندیشمندی، دام مغالطه و پوشاندن لباس حق بر باطل است. مغالطه به عنوان یکی از راههای مهم اشتباه در تفکر و استدلال، موجب عدم رهایى از اسارت جهلمرکب است. غفلت از اشتباه در ماده و صورت استدلال و نیز مسائل خارج از استدلال، عقل بشر را از واقعبینى دور میکند. قرآن کریم که به باور قطعی مسلمانان هیچگونه کاستی و لغزشی در آن راه ندارد، مناسبترین راهنما برای بررسی شیوههای برخورد با مغالطات مخالفان است. در این کتاب وحیانی به اشکال گوناگونی از مغالطات ناشی از برخورد معاندین با دعوت انبیاء اشاره شده است. شناسایی انواع مغالطات یاد شده در قرآن کریم برای داشتن تفکر صحیح، ضروریست. در این مسیر میتوان از شیوههای برخورد پیامبران(ع) الهی و بهویژه پیامبر گرامی اسلام(ص) بهره گرفت. این نوشتار با مراجعه به آخرین کتاب آسمانی به استقصای مهمترین مغالطات معاندان پرداخته و با روش توصیفی-تحلیلی به این نتیجه میرسد که انبیای الهی با الهام از ذات حق به ازای هر نوع مغالطه، شیوهی برخورد مناسبی در پیش گرفتهاند که میتواند به عنوان الگویی کاربردی برای انسانها بهویژه مسلمانان در مواجهه با مغالطهگران تلقی شود.