فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیشینه و اهداف: امروزه در سراسر جهان و در کشور ما نیاز به گفتگو به زبان انگلیسی افزایش‌یافته و سبب درخواست فراوان برای یادگیری این زبان شده است. این نیاز از راه‌های گوناگون مانند آموزش رسمی در مدارس و آموزشگاه‌ها، سفر به کشورهای انگلیسی‌زبان و... برآورده می‌شود. ولی آموزش کلاسی رایج‌ترین فرصت برای زبان‌آموزی به نظر می‌رسد؛ بنابراین، نیاز به آموزش باکیفیت و مواد و مطالب درسی مناسب گریزناپذیر است. به باور متخصصان تعلیم و تربیت کتاب درسی نمودی از برنامه درسی مصوب نظام آموزشی است. کتاب درسی یکی از مهم‌ترین منابع یادگیری در نظام‌های آموزشی است و مواد اصلی برنامه درسی مدارس را تشکیل می‌دهد. پژوهش دربارۀ کتاب‌ درسی بایسته است زیرا دبیران و دانش‌آموزان فراوانی از آن بهره می‌برند و این پژوهش‌ها در طراحی فرصت­های مناسب برای یادگیری دانش‌آموزان تأثیرگذار است. مطالعه و بررسی کتاب‌های درسی می‌تواند ارتباط میان برخی مشکلات یادگیری دانش‌آموزان با برنامه درسی را آشکار نماید و کمک کند که مفاهیم برنامه درسی به روش مناسبی در کتاب‌های درسی گنجانده شود. نویسندگان ارجمند در پیشگفتار کتاب زبان انگلیسی پایۀ هفتم گفته­اند که این کتاب با «رویکرد ارتباطی فعال خودباورانه» تألیف شده است. محقق بر آن است تا میزان انطباق این ادعا را با اصول و اهداف رویکرد ارتباطی بررسی کند و به این پرسش پاسخ دهد که این کتاب تا چه اندازه با معیارهای رویکرد ارتباطی در آموزش زبان انگلیسی سازگار است.جامعه تحقیق، کتاب مذکور و نمونه تحقیق تمام دروس، تصاویر، متن و تمرین‌های این کتاب است. روش‌ها: واحد تحلیل جمله و مکالمه­های کتاب است. روش پژوهش در این پژوهش شیوۀ توصیفی تحلیل محتوا است و ابزار آن دربرگیرندۀ شش مؤلفه از مؤلفه‌های رویکرد ارتباطی است که روایی آن از راه کسب نظر 5 نفر متخصص آموزش زبان انگلیسی فراهم‌شده است. دسته‌بندی محتوای کتاب به دست سه محقق حاضر به‌صورت جداگانه انجام‌شده است. ضریب توافق (شاخص کاپا) در همه موارد بالاتر از 8/0 است و حاکی از پایایی نتایج دسته بندی محتوی­مطالب کتاب است. یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که مؤلفه ارتباط گروهی دارای بیشترین وزن آنتروپی (37/0) و مؤلفه‌ برقراری ارتباط زبانی دارای کمترین وزن آنتروپی (009/0) است. وزن آنتروپی دیگر مؤلفه‌ها عبارت‌اند از: مؤلفه میزان انطباق با فرهنگ کشور (167/0)، مؤلفه تقویت ارتباط دونفره (139/0)، مؤلفه توجه به اصل معناداری (079/0) و مؤلفه برقراری ارتباط از طریق شکاف اطلاعاتی (046/0). درمجموع انطباق این کتاب با معیارهای ارتباطی قابل قبول است. نتیجه‌گیری:  براساس نتایج به‌دست‌آمده اهمیت مولفه های رویکرد ارتباطی در کتاب زبان انگلیسی پایۀ هفتم به این ترتیب است:       1- تقویت ارتباط گروهی، 2- انطباق با فرهنگ کشور، 3- تقویت ارتباط دونفره، 4- اصل معناداری، 5- برقراری ارتباط از طریق شکاف اطلاعاتی، 6- برقراری ارتباط زبانی. بارزترین ویژگی این کتاب آنست که بنحو شایسته ای به مولفه‌های رویکرد ارتباطی پرداخته است. توجه به تقویت ارتباط گروهی بیانگر این مسأله است که آموزش زبان در حال فاصله گرفتن از حالت سنتی است که این کمک شایانی به زبان آموز می­کند. توجه به انطباق محتوی آموزشی با فرهنگ کشور باعث ملموس و جذاب شدن محتوی دروس و بالمال تقویت یادگیری می­شود.