مطالعه دگرگونی فازی و رفتار گرما‌کشسانی ترکیب NiTiCu نانو‌بلوری سنتز شده با فرآیند آلیاژسازی مکانیکی

نویسندگان

1 استاد مهندسی مواد، آزمایشگاه مواد پیشرفته و نانوتکنولوژی، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی.

2 کارشناس مهندسی مواد (متالورژی صنعتی)، دانشکده مهندسی مواد، واحد علوم و تحقیقات دانشگاه ازاد اسلامی.

3 کارشناس ارشد مهندسی مواد (شناسایی و انتخاب مواد مهندسی)، آزمایشگاه موادپیشرفته و نانوتکنولوژی، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی.

4 کارشناس ارشد مهندسی مواد (خوردگی و حفاظت مواد)، دانشکده مهندسی مواد، واحد علوم و تحقیقات دانشگاه ازاد اسلامی.

doi
چکیده

در این پژوهش ترکیب حافظه دار Ni40Ti50Cu10 نانوبلوری به گونه‌ای موفقیت آمیز با روش آلیاژسازی مکانیکی و عملیات تابکاری پسین سنتز شد. نتایج آزمون پراش اشعه ایکس (XRD) مشخص کرد که آسیاب‌کاری مخلوط پودرهای عنصری با خلوص بالای اولیه در دستگاه آسیاب مکانیکی به مدت 60 ساعت، منجر به انحلال مس در شبکه آستنیت و تشکیل ترکیب بین فلزی (B2)NiTiCu شده است. تابکاری مخلوط پودرها در دمای 1173 کلوین و برای مدت زمان 15 دقیقه تشکیل فاز (B19') NiTiCu، وقوع پدیده رشد دانه و رهایش کرنش‌های داخلی را در پی داشته است. جهت ارزیابی ریزساختاری فرآورده‌ها از مشاهدات با میکروسکوپ‌های الکترونی روبشی (SEM) و عبوری (TEM) سود برده شد. مطالعات صورت گرفته دلالت بر ریخت‌شناسی مناسب و توزیع همگن عناصر آلیاژی در ترکیب سنتز شده را داشته است. بر اساس نتایج آزمون گرماسنجی روبشی تفاضلی (DSC) ایجاد ساختار نانومتری به دلیل کاهش چشمگیر هیسترزیس گرمایی به بهبود رفتار گرما‌کشسانی و حافظه داری ترکیب منجر شده است.