فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در ادبیات آینده‌پژوهی مفهوم نشانه‌های ضعیف مفهومی پیشرو در سیستم‌ها و الگوهای پیش‌نگری محسوب می‌شود که به تدریج وارد حوزه‌های دیگر شده است. اصطلاح نشانه‌ ضعیف به اطلاعاتی گفته می‌شود که نادیده یا کم ارزش در  نظر گرفته شده‌اند و یا اطلاعات ناقصی در مورد آنها وجود دارد ولی بی‌تدبیری در مواجهه با آنها منجر به یک پیامد بزرگ می‌شود. مطالعه حاضر به بررسی اثر حوضه رسوبی بر تقویت دامنه امواج طول‌موج بلند زمین‌لرزه با دوره تناوب 1-10 ثانیه، در منطقه فرورانش مکران به عنوان یک تعریف فنی نشانه ضعیف در زلزله‌شناسی می‌پردازد. فرورانش مکران دارای حوضه‌ رسوبی با رسوبات ضخیم است که می‌تواند باعث تقویت دامنه امواج لرزه‌ای در طول‌موج‌های بلند (دوره تناوب بلند) شود. این پدیده به‌ویژه برای سازه‌های بلند در مناطق ساحلی اهمیت ویژه‌ای دارد. شکل و ساختار حوضه رسوبی از عوامل موثر در تقویت دامنه امواج زمین‌لرزه هستند و عواملی مانند تصحیحات ضریب گسترش هندسی و بزرگا، جذب ذاتی، سازوکار و موقعیت زمین‌لرزه‌ها، خطای مکان‌یابی، اختلاف مدل با زمین واقعی در محاسبه این تقویت دامنه خطا و عدم قطعیت وارد می‌کند. برای بررسی اثر حوضه رسوبی از شبیه‌سازی زمین‌لرزه‌ها و بررسی داده‌های زمین‌لرزه‌های محلی و دورلرز استفاده شده است. نتایج نشان می‌دهد که در منطقه مکران ساحلی، دامنه امواج لرزه‌ای در بازه دوره تناوب ۱ تا ۴ ثانیه تا حدود ۴ برابر تقویت می‌شوند. نتایج شبیه‌سازی در مقایسه با زلزله‌های محلی و دورلرز در قسمت‌هایی که مدل استفاده شده دقت بالایی دارد همخوانی خوبی دارد. تقویت دامنه امواج زمین لرزه در حالی اتفاق میافتد که نتایج اثر ساختار مرسوم (H/V) در دو ایستگاه واقع در مکران ساحلی، هیچ تشدید دامنه‌ای را نشان نمی‌دهد. این معیار به عنوان تعریف کارکردی از مفهوم نشانه ضعیف در مواجهه با خطر زمین‌لرزه ارائه می‌دهد که می‌تواند از غافل‌گیری سازمان‌ها در زمان بحران پیشگیری کند.