ساختار جریان و آشفتگی در آبراهه های مرکب تحت تأثیر پوشش گیاهی صلب سیلاب دشت

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشگاه تهران

2 استاد گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشگاه تهران

3 استاد بخش مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز

doi
10.22092/jaer.2013.100241
چکیده

آگاهی از هیدرولیک جریان در آبراهه­های مرکب با دشت سیلابی پوشیده از گیاه در تعیین رابطۀ دبی- اشل و همچنین انتقال رسوب و آلاینده­ها اهمیت زیادی دارد.  در این تحقیق، به بررسی آزمایشگاهی ساختار جریان متوسط و پارامترهای جریان آشفته در یک کانال مرکب مستقیم منشوری پرداخته شده است.  آزمایش­ها در دو حالت با و بدون پوشش گیاهی صلب در دشت سیلابی و در سه عمق نسبی مختلف اجرا و نتایج مقایسه شدند.  نتایج نشان می­دهد که پوشش گیاهی تأثیر چشمگیری بر مشخصات جریان از قبیل مؤلفه­های طولی، عرضی و عمقی سرعت جریان متوسط و همچنین تنش­های رینولدز دارد.  به ازای یک عمق نسبی معین و در محدودة آزمایش­های این تحقیق، مشاهده گردید که ظرفیت انتقال جریان در حضور پوشش گیاهی دشت سیلابی، نسبت به شرایط فقدان پوشش گیاهی، تا 31 درصد کمتر است.  سرعت جریان متوسط اگرچه تغییرات عرضی زیادی در کانال اصلی دارد اما روی دشت سیلابی پوشیده از گیاه، تقریباً ثابت است.  همچنین، جریان­های ثانویۀ قوی و انتقال مومنتوم بین کانال اصلی و دشت سیلابی منجر به ایجاد گرادیان شدید در منحنی توزیع سرعت جریان متوسط، تنش برشی و انرژی جنبشی جریان آشفته در مرز مشترک کانال اصلی و دشت سیلابی می­شود.

کلیدواژه‌ها