بستار فیزیکی و فاعلیت الهی
نویسندگان
1 گروه فلسفه دین، دانشکده الهیات، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 استادیار دانشکده الهیات دانشگاه تهران
3 دانشیار دانشگاه تهران
doi
10.22099/jrt.2020.5734چکیده
در این مقاله در ابتدا با بیان تاریخی شکلگیری نگاه علمی جدید، مسألهی تعارض نگاه علمی با فاعلیت الهی طرح میشود و در ادامه، انواع رویکردها به مسألهی فاعلیت الهی و نگاه علمی جدید معرفی میشود. پس از آن با تبیین چیستی بستار فیزیکی (Physical Closure) که یکی از ارکان متافیزیکی مهم علم جدید است، نشان داده خواهد شد که این مفهوم مهمترین مانع متافیزیکی در زمینهی ارتباط مؤثر خداوند و جهان است و با پذیرش آن نمیتوان از ارتباط فعالانهی خداوند و جهان سخن گفت. پس از این تبیین، بهطور خاص راهکار پلنتینگا در رفع تعارض نگاه علمی و فاعلیت الهی بررسی میشود و سپس رویکرد نوین دانشمندان خداباوری بررسی و ارزیابی میشود که قصد دارند فاعلیت الهی را ذیل قوانین نامتعین طبیعی بگنجانند. با بررسی این رویکردها نشان داده میشود که هیچیک در مواجهه و نقد مناسب بستار فیزیکی موفق نیستند و در پایان، ارادهی آزاد و آگاه انسانی، رکنی محکم برای نقض بستار فیزیکی معرفی میشود.
