بررسی امکان استقلال مسئولیت اخلاقی از اراده آزاد در رویکرد «نگرش های واکنشی»
نویسندگان
1 گروه فلسفه پردیس فارابی دانشگاه تهران
doi
10.22099/jrt.2019.32175.2024چکیده
مسئولیت اخلاقی یکی از حوزههای فلسفی با بیشترین اهمیت عملی در زندگی فردی و اجتماعی ماست. پی. اف. استراسون با تکیه بر همین وجه عملی استدلال کرد که نظریهی فلسفی مسئولیت اخلاقی، از منازعات مربوط به ارادهی آزاد و تعینگرایی مستقل است و صرفاً براساس شرایط توجیهپذیری نگرشهای واکنشی مانند نکوهش و ستایش است که بناشدنی است. این مقاله میزان موفقیت رویکردهای استراسونی را که به رویکرد نگرشهای واکنشی معروفاند، بررسی میکند. به این منظور، با معرفی چالشهای ناظر به پیشینه نشان خواهیم داد موفقیت این رویکرد در برابر این چالشها، تنها با محدودکردن تصویر شهودی ما از نگرشهای واکنشی ممکن است. برای اثبات این ادعا ابتدا نظریهی اسکنلن را که خودسازگارترین نمایندهی رویکرد استراسونی محسوب میشود، معرفی میکنیم و سپس ابتنای نظریهی او به محدودیتی غیرشهودی از نگرشهای واکنشی را نشان خواهیم داد و از این طریق، حدود کمینه و بیشینهی موفقیت رویکرد استراسونی را نتیجه خواهیم گرفت.