فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیشینه و اهداف: فرآیند یاددهی-یادگیری هسته مرکزی حرفه معلمی و مهم‌ترین عامل تأثیرگذار بر کیفیت آموزش است. پژوهش‌های پیشین عمدتاً به مقایسه کلی عملکرد دو گروه از معلمان (دانش‌آموختگان دانشگاه فرهنگیان و مهارت‌آموزان ماده ۲۸) پرداخته‌اند، اما تحلیل مؤلفه‌ای و عمیق این فرآیند مغفول مانده است. هدف این مطالعه، واکاوی و مقایسه ۱۲ شاخص عینی مؤلفه یاددهی-یادگیری در عملکرد معلمان ابتدایی این دو گروه و اولویت‌بندی حوزه‌های نیازمند بهبود بر اساس اندازه اثر است روش‌ها‌: این پژوهش کاربردی با روش علی-مقایسه‌ای و رویکرد ارزشیابی مبتنی بر شواهد اجرا شد. جامعه آماری شامل کلیه مدارس ابتدایی شهر تهران دارای هر دو گروه معلم با حداقل ۳ سال سابقه بود. نمونه‌ای به حجم ۱۶۲ مدرسه با روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای از مناطق چهارگانه تهران انتخاب شد. داده‌ها از پرسشنامه عملکرد شغلی براتی (۱۳۸۹) استخراج و با آزمون تی مستقل و اندازه اثر d کوهن تحلیل شد. یافته‌ها: دانش‌آموختگان دانشگاه فرهنگیان در تمامی ۱۲ شاخص یاددهی-یادگیری عملکرد بهتری داشتند (۰۵/۰p<.) بیشترین تفاوت معنادار در شاخص‌های «توجه به نیازها و تفاوت‌های فردی دانش‌آموزان» (۰۰۱/۰p<، ۴۷/۲d= )و «فراهم‌آوری فرصت‌های یادگیری مبتنی بر علاقه و استعداد دانش‌آموزان» (۰۰۱/۰p<، ۹۹/1d=)و کمترین تفاوت در شاخص «برقراری نظم و مدیریت مشارکتی کلاس با تسلط کافی» (۰۵/۰p<، ۴۲/۰d= )مشاهده شد. بر اساس رتبه‌بندی اندازه اثر، اولویت‌های بهبود برای برنامه‌های ماده ۲۸ عبارتند از: توجه به تفاوت‌های فردی (بحرانی)، فراهم‌آوری فرصت‌های یادگیری (بحرانی)، ترغیب دانش‌آموزان به مشارکت فعال (بسیار بالا) و کاربست طرح درس (بسیار بالانتیجه‌گیری: برنامه درسی منسجم و کارورزی گسترده در دانشگاه فرهنگیان منجر به برتری معنادار در مؤلفه‌های یاددهی-یادگیری شده است. رتبه‌بندی شاخص‌ها بر اساس اندازه اثر، نقشه راه روشنی برای بازنگری هدفمند برنامه‌های مهارت‌آموزی ماده ۲۸ ارائه می‌دهد.