فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چالش‌های معاصر در حوزه جمعیت، به‌ویژه تأثیر سیاست‌های جهانی کنترل جمعیت بر هویت فرهنگی و اجتماعی جوامع مسلمان، نیازمند طراحی الگویی جامع و مبتنی بر آموزه‌های اسلامی است که بتواند ابعاد کمی و کیفی جمعیت را هم‌زمان مدنظر قرار دهد. این پژوهش باهدف استخراج الگوی مطلوب جمعیت در اسلام با تأکید بر اندیشه‌های علامه محمدحسین حسینی طهرانی انجام شده است. روش شناسی پژوهش کیفی حاضر، تحلیل مضمون با استفاده از نرم‌افزار مکس کیودا (2020‌MAXQDA) بوده است. جامعه آماری این پژوهش شامل آثار علامه محمدحسین حسینی طهرانی، به‌ویژه کتاب‌های رساله نکاحیه، انوار الملکوت و مجموعه بیانات ایشان است که با رویکردی استقرایی به استخراج مضامین پرداخته شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که از میان 91 مضمون نقل قول شده، 232 مضمون پایه، 29 مضمون سازمان‌دهنده و 7 مضمون فراگیر استخراج شده است. مضامین فراگیر شامل «مبارزه با توطئه‌های جهانی و سیاست‌های ضد جمعیتی علیه مسلمانان»، «تبعات منفی داروهای ضدبارداری در جلوگیری از رشد جمعیت مسلمانان»، «حرمت عقیم‌سازی در اسلام و آسیب به خلقت خداوند»، «حرمت سقط جنین و عزل در اسلام»، «لزوم افزایش جمعیت و اعتماد به رزاقیت خداوند»، «نقش حیاتی زنان در تداوم نسل و رشد معنوی جامعه اسلامی» و «اولویت مادری در اسلام و ضرورت توازن آن با مسئولیت‌های اجتماعی زنان» است. تایج پژوهش نشان می‌دهد که الگوی مطلوب جمعیت در اسلام، مبتنی بر تقویت بنیان خانواده، اعتماد به رزاقیت الهی، و تأکید بر نقش زنان در تداوم نسل و رشد معنوی جامعه، می‌تواند به‌عنوان راهکاری جامع برای مقابله با چالش‌های معاصر جمعیتی به‌کار گرفته شود.