لوازم عرفانی سعه وجودی انسان در پرتو حدیث وعاء.
نویسندگان
1 دانش آموخته عرفان اسلامی، گروه ادیان و عرفان دانشگاه شهید بهشتی تهران، ایران
2 دانشیار عرفان اسلامی، گروه ادیان و عرفان اسلامی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
3 استادیار گروه ادیان و عرفان، دانشگاه شهید بهشتی تهران، ایران
doi
10.22061/orj.2025.2294چکیده
شناخت نفس ناطقهی انسانی و ظرفیتهای آن به عنوان نزدیکترین راه شناخت حق متعال در مجموعه معارف دینی و در حکمت و عرفان، جایگاهی ویژه دارد. «هدف» این مقاله که با «روش تحلیلی توصیفی» و با اتکا بر منابع کتابخانه ای انجام می شود. این است. که با تکیه بر حدیث شریف «وعاء» که از کانون اطمینان بخش معرفت دینی، حضرت علی (ع) صادر شده است. به بررسی گستره وجودی انسان از رهگذر ترابط حقیقت علم و نفس ناطقهی انسانی به عنوان ظرف علم و کیفیت اتحاد صورتهای علمیه با نفس و مقام «لایقفی» نفس ناطقه و هویت نوری علم بپردازد.گستره حقیقت نفس ناطقهی انسانی به عنوان حقیقتی تشکیکی تا کجاست؟ و دارای چه ظرفیتی است؟ تعابیری مانند حقیقت جامعه و مظهریت اسم واسع و خلافت الهی چه رابطه ای با ظرفیت وجودی انسان دارد. این معارف هستی شناختی عرفانی با الهام از حدیث وعاء که حاکی از ظرفیت و ساحتهای گوناگون و گسترهی وجودی انسان است. مورد کند و کاو قرار میگیرد. از نظر «پیشینه شناسی» مساله نیز با نگرشی به تحقیقات فلسفی و کلامی با این واقعیت مواجهیم که گرچه در گستره فلسفه در مورد ماهیت نفس و ابعاد مختلف آن تحقیقاتی دراز دامن انجام شده است. اما واکاوی ها نشان می دهد تا کنون ارتباط این تحقیقات با حدیث گرانسنگ «وعاء» مورد بررسی قرار نگرفته است.