فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف : بررسی عوامل مرتبط با املا در بین دانش‌آموزان به خصوص مقطع ابتدایی از اهمیت بسیار ویژه‌ای برخوردار است؛ چرا که املا پایه یادگیری همه موضوعات درسی را تشکیل می‌دهد. بدین ترتیب پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه آگاهی واجی و عملکرد املا در دانش‌آموزان با در نظرگرفتن نقش میانجی‌گرانه حافظه فعال و سرعت پردازش انجام شد.روش پژوهش : این پژوهش از نظر هدف بنیادی و به لحاظ شیوه گردآوری داده‌ها توصیفی- همبستگی از نوع مدل‌سازی معادلات ساختاری با رویکرد تحلیل مسیر بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان دختر مقطع ابتدایی آموزش و پرورش ناحیه 4 شهر تهران در سال تحصیلی 02-1401 بود که به شیوه نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای تصادفی تعداد 250 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری اطلاعات شامل آزمون تشخیص ناتوانی یادگیری املا (رحمانی، 1394)، آزمون آگاهی واج‌شناختی (دستجردی و سلیمانی، 1378) و مقیاس هوشی وکسلر (2003) بود. درنهایت برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از ضریب همبستگی گشتاوری پیرسون و مدل معادلات ساختاری با رویکرد تحلیل مسیر توسط نرم‌افزار SPSS24 و Amos26 استفاده شده است. همچنین برای آزمون معنی‌داری مسیرهای غیرمستقیم از روش بوت‌استرپ استفاده گردید. یافته ها : یافته‌های حاصل از تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان داد که ضریب مسیر آگاهی واجی بر عملکرد املا، سرعت پردازش و حافظه فعال اثر مثبت و معناداری دارد (001/0P<). همچنین سرعت پردازش و حافظه فعال نیز بر عملکرد املا در دانش‌آموزان اثر مستقیم داشت (001/0P<). به علاوه حافظه فعال و سرعت پردازش در رابطه بین آگاهی واجی و عملکرد املا نقش میانجی‌گری ایفا کردند (001/0P<). نتیجه گیری : بدین ترتیب، روان‌شناسان با آموزش‌های لازم مبنی بر افزایش آگاهی واجی و حافظه فعال، اصلاح سرعت پردازش اطلاعات ناکارآمد می‌توانند به کاهش مشکلات املا دانش‌آموزان در آینده کمک کنند.