فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کرمان که امروزه به‌عنوان پهناورترین استان ایران شناخته می‌شود و در جنوب‌شرق فلات ایران قرار دارد، از دیرباز یکی از کانون‌های مهم تمدنی و تاریخی به‌شمار می‌رفته است. شواهد باستان‌شناختی برجای‌مانده از محوطه‌هایی چون تل ابلیس، تپه یحیی، شهداد و جیرفت، گویای پیشینه‌ی کهن این سرزمین است. هدف پژوهش حاضر، تبیین جایگاه جغرافیای تاریخی کرمان در ساختار سیاسی، اداری و اقتصادی امپراتوری هخامنشی و بررسی نقش آن در تحولات شرق فلات ایران است. این پژوهش با روش تاریخی و با رویکرد توصیفی–تحلیلی و بر پایه‌ی مطالعات کتابخانه‌ای و تحلیل منابع تاریخی، جغرافیایی و کتیبه‌های هخامنشی انجام‌شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که کرمان به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود، میان پارس، پارت، گدروزیا و خلیج‌فارس، نقشی مؤثر در پیوندهای سیاسی، اقتصادی و ارتباطی امپراتوری هخامنشی ایفا می‌کرده است. همچنین این سرزمین در آغاز بخشی از ایالت پارس بوده، اما در پی تحولات سیاسی دوره‌ی داریوش اول، به‌تدریج به‌عنوان واحدی اداری متمایز از پارس در چارچوب نظام ساتراپی‌های هخامنشی مطرح‌شده است. دستاورد این پژوهش، ارائه‌ی تحلیلی یکپارچه از پیوند جغرافیا و سیاست در کرمانِ دوره‌ی هخامنشی و روشن‌ساختن جایگاه این سرزمین در ساختار اداری امپراتوری است. از جمله محدودیت‌های تحقیق می‌توان به پراکندگی داده‌های تاریخی و کمبود منابع مستقیم درباره‌ی مرزهای دقیق و ساختار اداری کرمان در دوره‌ی هخامنشی اشاره کرد.