توموگرافی امواج سطحی برای منطقه فرورانش مکران
نویسندگان
1 دانشیار، دانشکده علوم زمین، دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان ، زنجان، ایران
2 دانشیار، دانشکده علوم زمین، دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان ، زنجان، ایران
3 دانشجوی دکتری، دانشکده علوم زمین، دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان ، زنجان، ایران
doi
10.30499/ijg.2023.395954.1515چکیده
در این مطالعه سعی شده است با استفاده از توموگرافی امواج سطحی و برگردان منحنیهای پاشش، مدل سهبعدی ساختار سرعتی موج برشی برای منطقه فرورانش مکران تعیین و با استفاده از نتایج آن، به سؤالاتی درباره زمینساخت منطقه و هندسه صفحه فرورونده پاسخ داده شود. برای این پژوهش از دادههای ثبتشده در 58 ایستگاه لرزهنگاری در منطقه مکران در فاصله زمانی 6/2016 تا 5/2019 استفاده شده و روش توموگرافی با فرض دو جبهه موج تخت برای توموگرافی موج سطحی بهکاررفتهاست. توموگرافی برای سرعت فاز در نه دوره تناوب بین 25 تا 125 ثانیه انجام شده و با وارونسازی منحنیهای پاشش، مدل سهبعدی سرعت موج برشی برای منطقه مورد مطالعه بهدستآمدهاست. نتایج نشان میدهد در بخش غربی مکران و در شمال تنگه هرمز، سنگکره عربی به زیر ناحیه سنندج- سیرجان و کمان ماگمایی ارومیه- دختر رانده شده است. همچنین در بخش میانی منطقه (در مکران غربی و زیر گودال جازموریان) یک سنگکره اقیانوسی تخت وجود دارد که احتمالاً باقیمانده ورقه اقیانوسی فروروندهای است که از این ورقه جدا شده و باقی مانده است. همچنین در شرق منطقه، یک سنگکره اقیانوسی دیده میشود که با شیب کم تا شمال گودال جازموریان امتداد دارد و سپس در زیر کمان آتشفشانی با شیب زیاد فرورانش میکند.