طراحی، رواسازی و تعیین پایایی مقیاس رشد شناختی، هیجانی و اجتماعی کودکان از تولد تا دو سالگی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی روانشناسی و آموزش کودکان اشتثنایی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 لیسانس مهندسی کنترل ابزار، دانشکده منتظری مشهد، واحد خراسان رضوی، دانشگاه ملی مهارت، مشهد، ایران.

3 لیسانس کامپیوتر، دانشگاه دبی، دبی، امارات.

doi
10.22034/naes.2024.480212.1565
چکیده

هدف از پژوهش حاضر طراحی مقیاس رشد شناختی، هیجانی و اجتماعی کودکان از تولد تا دو سالگی و بررسی روایی و پایایی آن بود. روش پژوهش توصیفی از نوع روانسنجی بود. جامعۀ آماری پژوهش حاضر کلیۀ کودکان 1 تا 24 ماهه شهر مشهد در سال 1403 بودند که از بین آنها 350 نفر (197 دختر و 153 پسر) به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار تحقیق شامل مقیاس محقق ساخته مقیاس رشد شناختی، هیجانی و اجتماعی کودکان از تولد تا دو سالگی بود. روایی صوری و محتوایی مقیاس با استفاده از شاخص نسبت روائی محتوا(CVR) ، روایی سازه‌ای آن از طریق انجام تحلیل عامل اکتشافی، برای اطمینان از پایایی ابزار نیز از ضریب آلفای کرونباخ و نرم افزار SPSS نسخه 26 استفاده شد. نتایج تحلیل عاملی اکتشافی با استفاده از چرخش مستقل واریماکس، دو عامل مستقل رشد شناختی و رشد هیجانی- اجتماعی را معرفی کرد که بر روی هم 653/28 درصد کل واریانس متغیرها را تبیین می‌کردند. مقدار ضریب آلفای کرونباخ در بررسی پایایی عوامل دو‌گانه مقیاس به ترتیب برابر با 82/0، 78/0 و برای کل مقیاس 89/0 به دست آمد. با توجه به خصوصیات رفتارسنجی مطلوب مقیاس رشد شناختی، هیجانی و اجتماعی کودکان از تولد تا دو سالگی می‌توان از این ابزار برای کاربردهای تحقیقاتی و بالینی استفاده کرد.