مدلسازی دوبعدی غیرخطی دادههای گرانیسنجی با استفاده از الگوریتم ژنتیک چندهدفه NSGA-II و روش هیبریدی NSGAII-TOPSIS
نویسندگان
1 دانشیار، دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
2 دانشجوی دکتری، دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
3 دانشیار، دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران.
4 استادیار ، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران
doi
10.30499/ijg.2023.379187.1479چکیده
در اکتشافات نفت، تعیین بستر حوضههای رسوبی از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. مطالعه هندسه سنگ بستر و تهیه تصاویر دوبعدی از آن، مستلزم استفاده از محاسبات وارون غیرخطی است. الگوریتمهای مورد استفاده شامل الگوریتم ژنتیک مرتبسازی نامغلوب (Non-dominated Sorting Genetic Algorithm-II) و روش هیبریدی NSGAII-TOSIS است که ابزاری مفید در محاسبات برآورد عمق بهشمارمیروند. الگوریتم ژنتیک مرتبسازی نامغلوب برای حل مسائلی با توابع هدف متعدد و بیشتر متعارض کاربرد دارد. این الگوریتم توانایی زیادی در حل مسائل چندهدفه نامقید دارد. روش هیبریدی الگوریتم NSGA-II با الگوریتمTOPSIS میتواند جایگزینی برای روشهای بهینهسازی در مدلسازی ژئوفیزیکی باشد. در این مطالعه جهت راستیآزمایی و صحتسنجی الگوریتمهای بهکاررفته، از دادههای تولیدشده با یک مدل مصنوعی فرضی و پیچیده استفاده شد. برای بررسی دقیقتر عملکرد این الگوریتمها، دادههای مصنوعی فرضی در دو حالت بدون نوفه و همراه با نوفه سفید گوسی تا 10 درصد مطالعه و بررسی شدند. نتایج مدلسازی با این الگوریتمها تطابقی پذیرفتنی با مدل اولیه داشت. این نتایج حاکی از پایداری مناسب الگوریتمها در برابر نوفههای سفید گوسی با دامنههای بهنسبت زیاد است. با بررسی دادههای واقعی مربوط به دادههای گرانیسنجی حوضه مغان در شمال غرب ایران و صحرای آتاکاما در کشور شیلی، نتایج نشاندهنده عملکرد مناسب هر دو الگوریتم است.