بررسی اثرات متقابل ویتامین E و سلنیوم بر فراسنجه‌های کیفی اسپرم قوچ عربی طی زمان‌های ذخیره سازی تحت شرایط مایع

نویسندگان

1 استاد گروه علوم دامی دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

2 دانشیار گروه علوم دامی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین، خوزستان

3 دانشیار گروه بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز

4 دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه علوم دامی دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

5 دانشیار گروه علوم دامی دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

doi
10.22092/asj.2017.111310
چکیده

غشای سلول اسپرم طی فرآیندنگهداری وذخیره درمعرض انواع آسیب‌های جبران ناپذیر ناشی ازافزایش اکسیژن فعال می‌باشد.هدف ازاین مطالعه بررسی تأثیر سطوح مختلف آنتی‌اکسیدان‌های ویتامینE وسلنیوم در رقیق‌کننده تریس و زرده تخم‌مرغ برخصوصیات اسپرم قوچ نژادعربی درزمانهای مختلف نگهداری منی تحت شرایط مایع بود.برای این منظور، در فصل تولیدمثلی به‌طور هفتگی(دو روز در هفته)ازتعداد هشت رأس قوچ نژادعربی تحت شرایط تغذیه‌ای ومدیریت یکسان اسپرم‌گیری به عمل آمده وبلافاصله منی آنهاباهم ترکیب وپس از رقیق‌سازی جهت افزودن سطوح ویتامین Eو سلنیوم آماده شد.این آزمایش در قالب طرح کاملأً تصادفی وبه صورت فاکتوریل اجراشد.تیمارهای آزمایشی شامل سطوح مختلف ویتامین E(صفر، 30 و 60 میکروگرم در میلی لیتر)،سلنیوم (صفر، دو و چهار میکرو‌گرم در میلی لیتر) و زمان نگهداری منی (صفر، دو، چهار و هشت ساعت) تحت دمای 4درجه سانتی‌گرادبود.تأثیر تیمارهای آزمایشی بر فراسنجه های کیفی اسپرم شامل درصدتحرک پیشرونده،زنده‌مانی وناهنجاریهای مورفولوژیکی درزمانهای مختلف مورد بررسی قرار گرفتند.نتایج مقایسه میانگین‌ها براساس آزمون دانکن نشان دادکه سطوح مورد مطالعه ویتامین E و سلنیوم بطور جداگانه در زمان‌های مختلف نگهداری منی باعث بهبودفراسنجه های تحرک،زنده مانی وناهنجاری‌های اسپرم نشدند.بررسی اثر متقابل ویتامین Eوسلنیوم بر ویژگی‌های اسپرم نشان دادکه سطح 60 میکروگرم درمیلی‌لیتر ویتامین Eو هر دوسطح سلنیوم بدون ویتامین باعث بهبود معنی دار خصوصیات کیفی اسپرم نسبت به تیمار شاهد شدند(001/0P<).در تیمارهایی که ویتامین E وسلنیوم همزمان وجود داشتند،کاهش معنی دار کیفیت اسپرمهادر مقایسه باشاهدمشاهده شد(001/0P<).به‌طورکلی،استفاده ازآنتی‌اکسیدانهای ویتامین E(60 میکرو گرم در میلی لیتر)،سلنیوم (دو میکرو‌گرم در میلی لیتر)به تنهایی و نه درترکیب باهم دررقیق‌کننده تریس وزرده تخم مرغ منجربه بهبودکیفیت منی قوچ عربی می‌شود