بررسی اثر کیفیت اطلاعات حسابداری بر تمرکز بدهی با نقش تعدیلی محدودیت مالی و ریسکپذیری مدیران
نویسندگان
1 دانشیار، گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران.
doi
10.22059/acctgrev.2023.357305.1008802چکیده
هدف: با افزایش کیفیت و قابلیت اتکای اطلاعات حسابداری، امکان تصمیمگیری بهینه و ارزیابی ریسک توسط افراد خارج از سازمان افزایش مییابد و میتواند به کاهش یا رفع نقض قراردادهای بدهی منجر شود. میزان استقراض از منابع متعدد در بین شرکتها بسیار متفاوت است. شرکتهای بزرگ و با رتبه اعتباری بالا، تمایل به تنوع در انواع مختلف بدهی دارند؛ در حالی که شرکتهای کوچک و با رتبه اعتباری پایین، به تعداد کمتری از انواع بدهی گرایش دارند. در توجیه استفاده محدود از انواع وامها، مزایای اقتصادی بالقوه مرتبط، از جمله هزینههای ورشکستگی کمتر، صرفهجویی در هزینههای جمعآوری اطلاعات و انگیزههای کاهش نظارت توسط اعتباردهندگان مطرح میشود. در این مقاله، هدف بررسی اثر کیفیت اطلاعاتی حسابداری بر تمرکز بدهی با توجه به نقش تعدیلی محدودیت مالی وریسکپذیری مدیران است.روش: ماهیت پژوهش حاضر از نوع کمی و در گروه پژوهشهای اثباتگرایی است؛ زیرا مفاهیم مورد بررسی بهشکل عینی در دنیای خارجی وجود دارد و پژوهشگر و واقعیت موضوع، استقلال کاملی نسبت به هم دارند. از آنجا که روش این پژوهش مبتنی بر تشریح ارتباطات واقعی بین دادههای موجود است (توصیف آنچه هست) که در قالب مدل ارائه میشود، پژوهش در حیطه پژوهشهای توصیفی بهشمار میآید. در این پژوهش بهمنظور بررسی و تحلیل فرضیهها، دادههای مربوط به ۱۲۰ شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران برای دوره زمانی ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۹ استخراج و از مدلهای رگرسیونی دادههای ترکیبی و مدل توبیت برای آزمون فرضیهها استفاده شده است. بهمنظور محاسبه کیفیت اطلاعات حسابداری، از مدل لی و همکاران (۲۰۲۱) و برای محاسبه تمرکز بدهی، از معیار هرفیندال هیرشمن نرمال شده استفاده شده است.یافتهها: بر اساس یافتهها، کیفیت اطلاعات حسابداری، به تغییر تمرکز بدهی منجر میشود. همچنین، نتایج فرضیهها بیانگر تأثیر محدودیت مالی بر پراکندگی تأمین مالی است و در نهایت، اثربخشی ریسکپذیری مدیران بر تمرکز و تعداد بدهی تأیید شده است.نتیجهگیری: محیطی که مدیران در آن فعالیت میکنند، پیوسته و در نتیجه نوسان در منافع اشخاص، دچار تغییر میشود. این تغییر در منافع، به تجدید ارزیابی ریسک توسط مدیران منجر میشود. نقض تعهدهای قراردادی توسط شرکتها، به انعکاس اخبار بد در قیمتها میانجامد؛ به عبارتی، مدیران شرکتها، بهمنظور کنترل و حفاظت از قیمتها و نیز کاهش ریسک عدمتقارن اطلاعاتی برای اعتباردهندگان، ریسکپذیری خود را کاهش میدهند و بهمنظور حفظ جایگاه شغلی خود، رویکردهایی را اجرایی میکنند که منافع اعتباردهندگان را دربرداشته باشد. در شرکتهایی که کیفیت اطلاعات حسابداری بالا باشد، تمایل به افزایش پراکندگی و تنوع در ساختار بدهی بیشتر است و این رویکرد متمرکزسازی، تابعی از محدودیت مالی شرکت و ریسکپذیری مدیران است. محدودیتهای مالی به تغییر رفتار اعتباردهندگان نسبت به شرکت منجر میشود و تمایل آنها را برای تأمین اعتبار کاهش میدهد.