فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: بحران سازمانی به‌عنوان رویدادی تعریف می‌شود که ارزش‌های اولویت‌دار سازمان را تهدید می‌کند، مدت زمان محدودی برای ارائه پاسخ به آن وجود دارد و برای سازمان پیش‌بینی‌نشده و ناگهانی است. بحران با کووید ۱۹ شروع شد که تأثیرهای چشمگیری بر کارمندان گذاشت. کارمندان در این زمان، از راه دور و ساعات طولانی‌تری کار می‌کردند که همراه بود با افزایش بی‌اطمینانی‌ها، نگرانی‌ها و اختلال‌ها که همه اینها خستگی را افزایش می‌دهند. با توجه به درک اندک پیامدهای رفتاری تغییرات شیوه‌های کنترل مدیریت در واکنش به بحران‌های جهانی، این مقاله به بررسی آثار رفتاری تغییرات ناشی از بحران همه‌گیر کووید۱۹ در شیوه‌های کنترل مدیریت بودجه‌ریزی و عواملی که این آثار را تشدید یا کاهش می‌دهد، پرداخته است.روش: روش پژوهش این مطالعه اکتشافی، پیمایشی و از نوع مقطعی (نیمه اول سال ۱۴۰۱) است. مدیران شاغل در دانشگاه‌های علوم پزشکی استان فارس و بیمارستان‌های تابعه که حداقل ۵ سال سابقه مدیریتی و ۲۰ کارمند زیرمجموعه داشتند، جامعه آماری این پژوهش بودند. بدین‌منظور ۲۵۰ پرسش‌نامه توزیع و ۱۲۷ پرسش‌نامه دریافت شد که از بین آن‌ها ۹۹ پرسش‌نامه قابل استفاده بود. به‌منظور آزمون فرضیه‌های پژوهش، از رویکرد الگوسازی معادلات ساختاری در نرم‌افزار اسمارت پی‌ال‌اس ۴ استفاده شد.یافته‌ها: نتایج نشان داد که دانشگاه‌های علوم پزشکی استان فارس در واکنش به آثار منفی کووید ۱۹، انقباض کنترل‌های بودجه‌ای خود را افزایش می‌دهند. همچنین، منقبض کردن کنترل‌های بودجه، به‌دلیل افزایش ادراک از ابهام و تعارض نقش، به‌گونه مثبت با فرسودگی عاطفی مرتبط است. افزون‌بر این، نتایج نشان داد که اثر انقباض کنترل‌های بودجه‌ای بر تعارض نقش، زمانی کاهش می‌یابد که درک مدیران از کنترل‌های بودجه‌ای در دوره‌های گذشته (قبل از بحران) این بوده باشد که این بودجه‌ها به‌روشی توانمند استفاده می‌شده است.نتیجه‌گیری: نتایج مقاله نشان داد که طراحی قدرتمند بودجه، در دوران پیش از بحران، آثار منفی و معناداری بر تعارض و ابهام نقش دارد؛ این بدان معناست که بودجه‌های قدرتمند هم مزایای اطلاعاتی دارند و هم به انعطاف‌پذیری بیشتر و کمک به حل‌وفصل خواسته‌های متضاد کمک می‌کنند. همچنین شواهد نشان داد که در وضعیت بحرانی، بودجه‌های قدرتمند اثرهای کاهش کنترل‌های بودجه را بر تعارض نقش کاهش می‌دهند؛ اما قدرت تأثیری بر ابهام نقش ندارد. این نتایج نشان می‌دهد که اگر سازمان‌های بهداشت عمومی و درمان، از بودجه خود برای کمک به مدیران به‌منظور درک عمیق‌تر وظایف و مسئولیت‌های خود و حل‌وفصل خواسته‌های متضاد استفاده کنند، بهتر می‌توانند با شوک مقابله کنند. واکنش منفی و کنترل بودجه‌های انقباضی به کاهش واکنش رفتاری نامطلوب ناشی از افزایش تعارض نقش و فرسودگی عاطفی کمک می‌کند. همچنین، بر اساس نتایج، اعتماد که معمولاً برای سازمان‌ها مفید است، جنبه تاریکی دارد که در آن مدیران برای جبران اعتمادی که به مدیران ارشد خود دارند، فشار بیشتری بر خود وارد می‌کنند (افزایش تعارض و ابهام نقش). با این حال، این موضوع اثرهای تشدید کنترل‌های بودجه‌ای بر تعارض و ابهام نقش را تشدید نمی‌کند. این یافته نشان می‌دهد که زیردستان به‌دنبال کسب اطمینان بیشتر در مورد انتظارات و مسئولیت‌های مدیران ارشدی که به آن‌ها اعتماد دارند، یا غلبه بر تعارض‌های ذاتی بین تعهدات به مدیران ارشد نیستند.