توزیع لرزهخیزی در جنوب زاگرس با استفاده از همبستگی آماری بین b-value و بعد فرکتال لرزهخیزی
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده علوم و فناوری نانو و زیستی، گروه ژئوفیزیک، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران
2 کارشناس ارشد شرکت سهامی آب منطقه ای بوشهر، بوشهر، ایران
3 استادیار گروه ژئوفیزیک، دانشکده علوم و فناوری نانو و زیستی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران
4 استادیار، گروه ژئوفیزیک، دانشکده علوم و فناوری نانو و زیستی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران
doi
10.30499/ijg.2022.335123.1413چکیده
در دو دهه گذشته، بخش خاوری منطقه جنوب زیرپهنه فارس در کمربند کوهزایی زاگرس فعال بوده است. در این مطالعه، تغییرات نرخ لرزهخیزی بخش جنوبی زاگرس در پهنه فارس از سال 2000 تا ۲۰21 بر پایه تغییرات فراسنج لرزهخیزی (b-value) و بعد فرکتال لرزهخیزی (D-value) با استفاده از دادههای لرزهای دستگاهی بررسی و تحلیل شده است. برای اندازهگیری فراسنج لرزهخیزی bاز روش حداقل مربعات و برای محاسبه بعد فرکتالی زمینلرزههای رخداده از روش انتگرال همبستگی استفاده شده است. برای تهیه نقشههای پهنهبندی نیز از روش همسایگی استفاده شده است. کاهش مقدار b در شمال خاوری نشان میدهد تنش در این بخش در حال افزایش است که میتواند نشانهای از یک زلزله بزرگ در آینده باشد. تغییرات مکانی b نشان میدهد بخش شمال خاوری در مقایسه با بخش جنوب باختری کمتر در فشار است. با توجه به اینکه ضریب همبستگی حدود 78/0- است؛ لذا میزان احتمال رخداد زمینلرزههای بزرگ روی گسلهایی با مساحت زیاد افزایش مییابد. با توجه به نقشههای پهنهبندی و شناسایی مناطق با تنش زیاد در محدوده مطالعاتی، بخشهای شمالی گسل MFF و گسل برازجان و مناطق اطراف شهرهای جم و فراشبند و در مراحل بعد، خورموج مناطق احتمالی رخداد زمینلرزه آتی معرفی میشوند. این نتایج نشان میدهد این رویکرد میتواند ابزاری مفید برای ارزیابی توزیع توان لرزهای در مناطق فعال لرزهزمینساختی باشد.