ارزیابی عملکرد دستگاه تصویربرداری پس پراکنشی با آشکارساز سوسوزن و پرتو ایکس مدادی در شرایط محیط واقعی
نویسندگان
1 پژوهشکده کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای، تهران، ایران
2 پژوهشکده کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هستهای، تهران، ایران
3 پژوهشکده کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هستهای، تهران، ایران
4 پژوهشکده کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هستهای، تهران، ایران
5 پژوهشکده کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هستهای، تهران، ایران
doi
10.30494/jndt.2025.486640.1155چکیده
تصویربرداری به روش پس پراکنشی مبتنی بر پرتو ایکس توجه روزافزونی را در سراسر جهان به خود جلب کرده و کاربردهای متنوعی از جمله آزمونهای غیرمخرب، بازرسی امنیتی و کنترل کیفیت در صنعت پیدا کرده است. در مطالعه حاضر، یک دستگاه تصویربرداری پس پراکنشی با باریکه پرتو ایکس مدادی طراحی و ساخته شده است. این اسکنر شامل یک مولد پرتو ایکس صنعتی، دو سوسوزن پلاستیکی، یک چرخ برشگر، یک سیستم جمعآوری داده، یک نرمافزار پردازش داده و تشکیل تصویر مبتنی بر MATLAB است. چرخ برشگر دوار پرتوهای ایکس مدادی ایجاد کرده کل نمونه را جاروب می نمایند. عملکرد سیستم از طریق مجموعهای از آزمونها با استفاده از قوطیهای روغن و رنگ (پر و نیمهپر) ارزیابی شد. یافتهها تأیید میکنند که تصویربرداری پس پراکنشی برای جسمهای با عدد اتمی و چگالی پایین از قبیل چسب، رنگ و روغن بسیار کارا بوده و تصاویر با کیفیتی ارائه می نماید. همچنین، ترکیب داده های هر دو آشکارساز و اعمال یک فیلتر پایینگذر بر روی تصاویر سبب بهبود چشمگیر کیفیت تصاویر پسپراکنشی خواهد شد. مزیت ذاتی دستگاههای تصویربرداری پس پراکنشی، اسکن مواد با عدد اتمی پایین (چسب ها، رنگ ها، سیالات مشتق شده از نفت، پلاستیک، پلیمر، مواد منفجره و حتی آلومینیوم) می باشد که نتایج این مطالعه گواهی بر این مدعاست. یافته های این پژوهش نشان دادند که طیف وسیعی از کاربردهای صنعتی برای این دستگاه قابل ترسیم است. فعالیت آتی این مقاله استفاده از روش تقسیم مکانی برای پردازش سیگنال ها و مقایسه آن با الگوریتم تقسیم زمانی (مطالعه حاضر) خواهد بود. همچنین، تصویربرداری از سایر مواد سبک نیز در دستورکار نویسندگان می باشد.