طراحی الگوی راهبرد صادرات فناوریمحور در صنعت نفت مبتنی بر اقتصاد مقاومتی
نویسندگان
1 استاد، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت بازرگانی، دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق(ع)، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری سیاستگذاری بازرگانی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
4 دانشیار، گروه مدیریت کسبوکار، دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق(ع)، تهران، ایران
doi
10.22034/es.2024.426370.1721چکیده
تحقق سیاستهای اقتصاد مقاومتی مستلزم اتخاذ رویکردها و راهبردهای متناسب و اصلاح اشکالات و ضعفهای بخشی و سیستمی است. صنعت نفت بهعنوان یکی از پیشرانهای اقتصاد مقاومتی شناخته شده و توسعه مناسب آن میتواند زمینهساز و سرعتبخش توسعه سایر صنایع باشد. میتوان دو رویکرد منبعپایه و رویکرد دانشپایه را برای توسعه این صنعت متصور شد. در این پژوهش که بهصورت تحلیلی-استدلالی انجام شده است ضمن بررسی رویکرد حاکم در توسعه صنعت نفت کشور به ضرورت اتخاذ رویکرد فناوریمحور پرداخته شده است. تبیین دلالتهای موجود در امر توسعه صنعت نفت با سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی نشان از آن دارد که لازمه تحقق این سیاستها، تغییر رویکرد حاکم و جایگزینی آن به رویکرد فناوریمحور است. این پژوهش به کمک روش تحلیل مضمون و با استفاده از نرمافزارMAXQDA در سه سطح انجام شد. ازآنجاییکه در این پژوهش از تحلیل مضمون قیاسی استفاده شده است، ابعاد مدل الماس بهعنوان مضامین فراگیر در نظر گرفته شده و در رفتوبرگشت پیوسته، مضامین سازماندهنده و پایه شکلگرفتهاند. ابتدا از مصاحبهها، 415 کد مستخرج گردید و این کدها در قالب 59 مضمون پایه و 21 مضمون سازماندهنده انسجام یافتند. سپس مضامین بهدست آمده تحت 6 مضمون فراگیر «شرایط تقاضای فناوری»، «عوامل تولید»، «سطح رقابت داخلی شرکتها»، «وضعیت صنایع پشتیبان»، «نقش حاکمیت» و «رخدادهای تصادفی» دستهبندی گردیده و شبکه مضامین حاصل از آن بهدست آمد. در نهایت و پس از استخراج نتایج، خروجی به 4 تن از خبرگان صنعت ارائه گردید و پیشنهادهای اصلاحی ایشان در مضمونبندیها لحاظ شد.